{"id":5731,"date":"2022-03-24T20:48:26","date_gmt":"2022-03-24T20:48:26","guid":{"rendered":"http:\/\/shkollaislame.com\/?p=5731"},"modified":"2022-03-24T20:48:26","modified_gmt":"2022-03-24T20:48:26","slug":"tradita-dhe-adhurimi-adeti-dhe-ibadeti-hutbe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/shkollaislame.com\/?p=5731","title":{"rendered":"Tradita dhe adhurimi (adeti dhe ibadeti) [HUTBE]"},"content":{"rendered":"<p>Adeti ose tradita \u00ebsht\u00eb nj\u00eb gj\u00eb q\u00eb p\u00ebrcillet gjenerat\u00eb pas gjenerate.<\/p>\n<p>Adetet ndahen n\u00eb <strong>t\u00eb mira<\/strong>, si\u00e7 jan\u00eb: burr\u00ebria, bujaria, besimi etj., dhe n\u00eb adete <strong>t\u00eb k\u00ebqija<\/strong>, si\u00e7 jan\u00eb: idhujtaria, bes\u00ebtytnit\u00eb, alkooli, tradhtia etj.<\/p>\n<p>Adhurimi (ibadeti) medoemos duhet t\u00eb ket\u00eb argument fetar, prej shpalljes. Pra, duhet t\u00eb ket\u00eb baz\u00eb n\u00eb fe.<\/p>\n<p>Ne shpesh hasim n\u00eb njer\u00ebz t\u00eb cil\u00ebt kryejn\u00eb disa obligime fetare ose urdhra t\u00eb Allahut, porse i b\u00ebjn\u00eb thjesht \u201cp\u00ebr adet\u201d. T\u00eb till\u00ebt sikur thon\u00eb: Meq\u00eb njer\u00ebzit po b\u00ebjn\u00eb k\u00ebshtu, edhe un\u00eb po veproj sikurse ata. Njer\u00ebzit po shkojn\u00eb n\u00eb xhami, k\u00ebshtu q\u00eb po shkoj edhe un\u00eb. Familjar\u00ebt agj\u00ebrojn\u00eb, k\u00ebshtu q\u00eb edhe un\u00eb po agj\u00ebroj me ta. T\u00eb tjer\u00ebt japin sadaka, andaj edhe un\u00eb po jap.<\/p>\n<p>V\u00ebllez\u00ebr t\u00eb nderuar, fetarisht k\u00ebrkohet m\u00eb tep\u00ebr se kjo. Nuk \u00ebsht\u00eb q\u00ebllimi thjesht pjes\u00ebmarrja, por p\u00ebrse b\u00ebhet ky adhurim (ibadet)?<\/p>\n<p>Medoemos duhet t\u00eb kemi dije rreth ibadeteve dhe t\u00eb dim\u00eb p\u00ebrse i kryejm\u00eb ato.<\/p>\n<p>N\u00eb vijim do t\u00eb shquajm\u00eb disa dallime mes ibadetit dhe adetit.<\/p>\n<p>Ai q\u00eb kryen nj\u00eb ibadet ose nj\u00eb obligim fetar, k\u00ebnaqet me t\u00eb, sepse e di r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e k\u00ebtij obligimi fetar. Madje, i duket i leht\u00eb ky obligim dhe nuk ndihet ngusht\u00eb kur ta kryej\u00eb at\u00eb ibadet.<\/p>\n<p>Pejgamberi \ufdfa \u00a0i tha Bilalit: \u201cO Bilal, thirre ezanin p\u00ebr namaz, q\u00eb t\u00eb qet\u00ebsohemi me t\u00eb!\u201d<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a><\/p>\n<p>Pra, n\u00eb namaz e gjenin qet\u00ebsin\u00eb, sepse\u00a0 e dinin vler\u00ebn e namazit. Ata nuk e kryenin ve\u00e7 p\u00ebr ta hequr qafe.<\/p>\n<p>Po ashtu, namazi i xhumas\u00eb. Duhet t\u00eb kemi parasysh p\u00ebrse e falim? P\u00ebrse jan\u00eb k\u00ebto rregulla?<\/p>\n<p>\ufd3f\u064a\u064e\u0670\u0653\u0623\u064e\u064a\u0651\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0671\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0621\u064e\u0627\u0645\u064e\u0646\u064f\u0648\u0653\u0627\u0652 \u0625\u0650\u0630\u064e\u0627 \u0646\u064f\u0648\u062f\u0650\u064a\u064e \u0644\u0650\u0644\u0635\u0651\u064e\u0644\u064e\u0648\u0670\u0629\u0650 \u0645\u0650\u0646 \u064a\u064e\u0648\u06e1\u0645\u0650 \u0671\u0644\u06e1\u062c\u064f\u0645\u064f\u0639\u064e\u0629\u0650 \u0641\u064e\u0671\u0633\u06e1\u0639\u064e\u0648\u06e1\u0627\u0652 \u0625\u0650\u0644\u064e\u0649\u0670 \u0630\u0650\u0643\u06e1\u0631\u0650 \u0671\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0630\u064e\u0631\u064f\u0648\u0627\u0652 \u0671\u0644\u06e1\u0628\u064e\u064a\u06e1\u0639\u064e\u06da \u0630\u064e\u0670\u0644\u0650\u0643\u064f\u0645\u06e1 \u062e\u064e\u064a\u06e1\u0631\u065e \u0644\u0651\u064e\u0643\u064f\u0645\u06e1 \u0625\u0650\u0646 \u0643\u064f\u0646\u062a\u064f\u0645\u06e1 \u062a\u064e\u0639\u06e1\u0644\u064e\u0645\u064f\u0648\u0646\u064e\u0669\ufd3e<\/p>\n<p>\u201cO besimtar\u00eb, kur t\u00eb thirreni p\u00ebr lutje dit\u00ebn e premte, nxitoni p\u00ebr ta p\u00ebrmendur Allahun (namazi i xhumas\u00eb) dhe pezulloni shitblerjen; kjo \u00ebsht\u00eb m\u00eb mir\u00eb p\u00ebr ju, n\u00ebse e dini.\u201d (El Xhuma, 9)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Po ashtu, kur \u00ebsht\u00eb muaji Ramazan, besimtari duhet ta dij\u00eb p\u00ebrse agj\u00ebron: Allahu thot\u00eb:<\/p>\n<p>\ufd3f\u064a\u064e\u0670\u0653\u0623\u064e\u064a\u0651\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0671\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0621\u064e\u0627\u0645\u064e\u0646\u064f\u0648\u0627\u0652 \u0643\u064f\u062a\u0650\u0628\u064e \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u06e1\u0643\u064f\u0645\u064f \u0671\u0644\u0635\u0651\u0650\u064a\u064e\u0627\u0645\u064f \u0643\u064e\u0645\u064e\u0627 \u0643\u064f\u062a\u0650\u0628\u064e \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u0671\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0645\u0650\u0646 \u0642\u064e\u0628\u06e1\u0644\u0650\u0643\u064f\u0645\u06e1 \u0644\u064e\u0639\u064e\u0644\u0651\u064e\u0643\u064f\u0645\u06e1 \u062a\u064e\u062a\u0651\u064e\u0642\u064f\u0648\u0646\u064e\u0661\u0668\u0663\ufd3e<\/p>\n<p>\u201cO besimtar\u00eb! Ju \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb obligim agj\u00ebrimi, ashtu si\u00e7 ka qen\u00eb obligim i atyre q\u00eb ishin para jush, q\u00eb t\u00eb b\u00ebheni t\u00eb devotsh\u00ebm.\u201d (El Bekare, 183)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ai q\u00eb i kryen obligimet duke e ditur se jan\u00eb ibadet, p\u00ebrmallohet p\u00ebr t\u2019i kryer ato. Zemr\u00ebn e ka t\u00eb lidhur p\u00ebr k\u00ebto obligime fetare. Madje, as gjumi s\u2019e z\u00eb n\u00ebse nuk i kryen dhe mund t\u00eb s\u00ebmuret n\u00ebse i ik\u00ebn ndonj\u00eb ibadet.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkaq, ai q\u00eb i kryen si adet, nuk m\u00ebrzitet n\u00ebse i l\u00eb obligimet. Ndodh q\u00eb p\u00ebr nj\u00eb gj\u00eb t\u00eb vog\u00ebl ta l\u00ebr\u00eb namazin, agj\u00ebrimin ose ndonj\u00eb obligim tjet\u00ebr. Po ashtu ka raste kur p\u00ebr nj\u00eb vend pune e l\u00eb namazin. Ka raste q\u00eb vet\u00ebm pse e ka nd\u00ebrruar qytetin dhe ka kaluar n\u00eb nj\u00eb qytet tjet\u00ebr e ka l\u00ebn\u00eb namazin ose agj\u00ebrimin.<\/p>\n<p>Pastaj, v\u00ebllez\u00ebr, duhet ta dim\u00eb se edhe ata q\u00eb i kryejn\u00eb obligimet duke e ditur se jan\u00eb ibadet, ka raste kur pas nj\u00eb kohe e kryejn\u00eb adhurimin si pjes\u00eb t\u00eb p\u00ebrditshm\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p>Kjo \u00ebsht\u00eb normale t\u00eb ndodh\u00eb, porse kjo mund t\u00eb shmanget duke b\u00ebr\u00eb disa ndryshime gjat\u00eb adhurimit.<\/p>\n<p>P\u00ebr shembull, n\u00eb namaz \u00ebsht\u00eb mir\u00eb t\u00eb m\u00ebsohet nj\u00eb sure e re, q\u00eb ta thuash brenda namazit e jo t\u00eb p\u00ebrs\u00ebriten vet\u00ebm suret e shkurtra e t\u00eb nj\u00ebjtat gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb jet\u00ebs.<\/p>\n<p>Po ashtu, preferohet t\u00eb m\u00ebsohen lutje t\u00eb ndryshme q\u00eb thuhen brenda namazit dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb e largon at\u00eb rutin\u00eb si dhe fillon ta shijoj\u00eb namazin m\u00eb tep\u00ebr.<\/p>\n<p>Po ashtu \u00ebsht\u00eb mir\u00eb q\u00eb t\u00eb praktikohen sunetet brenda namazit, pasi q\u00eb edhe kjo e largon rutin\u00ebn.<\/p>\n<p>N\u00ebse agj\u00ebrimi ka filluar t\u00eb na b\u00ebhet rutin\u00eb, \u00ebsht\u00eb mir\u00eb q\u00eb t\u00eb lexohet ndonj\u00eb lib\u00ebr rreth agj\u00ebrimit ose t\u00eb d\u00ebgjohet ndonj\u00eb ligj\u00ebrat\u00eb dhe t\u00ebr\u00eb kjo b\u00ebhet me q\u00ebllim q\u00eb ta shijojm\u00eb m\u00eb tep\u00ebr agj\u00ebrimin dhe ta thyejm\u00eb at\u00eb rutin\u00ebn q\u00eb e kan\u00eb shum\u00eb njer\u00ebz.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Personi q\u00eb i kryen veprat si ibadet e jo si adet, veprat e mira i b\u00ebn n\u00eb vazhdim\u00ebsi. Gjat\u00eb 24 or\u00ebve, gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb jav\u00ebs, gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb muajit, gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb vitit. Madje k\u00ebshtu e ka gjith\u00eb jet\u00ebn:<\/p>\n<p>\ufd3f\u0648\u064e\u0671\u0639\u06e1\u0628\u064f\u062f\u06e1 \u0631\u064e\u0628\u0651\u064e\u0643\u064e \u062d\u064e\u062a\u0651\u064e\u0649\u0670 \u064a\u064e\u0623\u06e1\u062a\u0650\u064a\u064e\u0643\u064e \u0671\u0644\u06e1\u064a\u064e\u0642\u0650\u064a\u0646\u064f\u0669\u0669\ufd3e<\/p>\n<p>\u201cDhe adhuroje Zotin t\u00ebnd derisa t\u00eb vij\u00eb ty e v\u00ebrteta (vdekja).\u201d (El Hixh\u00ebr, 99)<\/p>\n<p>Aishja (Allahu qoft\u00eb i k\u00ebnaqur me t\u00eb\u200e\u200e) tregonte p\u00ebr Pejgamberin \ufdfa \u00a0duke th\u00ebn\u00eb: \u201cVeprat e tij kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb vazhdueshme.\u201d<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a><\/p>\n<p>Po ashtu kur Aishja (Allahu qoft\u00eb i k\u00ebnaqur me t\u00eb\u200e\u200e) b\u00ebnte ndonj\u00eb vep\u00ebr, e b\u00ebnte n\u00eb vazhdim\u00ebsi.<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a><\/p>\n<p>Mos nd\u00ebrto e pastaj ta rr\u00ebnosh! Mos nd\u00ebrto nj\u00eb muaj Ramazan e pastaj t\u00eb rr\u00ebnosh nj\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb muaj! Mos nd\u00ebrto nj\u00eb dit\u00eb xhumaje e t\u00eb rr\u00ebnosh nj\u00eb jav\u00eb. \u00a0Shp\u00ebtimi dhe suksesi \u00ebsht\u00eb n\u00eb vazhdim\u00ebsi.<\/p>\n<p>Madje, edhe n\u00eb pun\u00ebt e dynjas\u00eb, k\u00ebrkohet vazhdim\u00ebsia dhe mosnd\u00ebrprerja. \u00a0A keni d\u00ebgjuar se dikush e hap dyqanin e vet vet\u00ebm nj\u00eb her\u00eb n\u00eb muaj?! A keni d\u00ebgjuar se filan m\u00ebsuesi shkon n\u00eb shkoll\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb her\u00eb n\u00eb tre muaj?! A keni d\u00ebgjuar se dikush e ka p\u00ebrvet\u00ebsuar nj\u00eb profesion vet\u00ebm p\u00ebr 2-3 jav\u00eb?! Jo! Kurr\u00eb nuk ndodh kjo. P\u00ebr t\u00eb arritur rezultate dhe suksese k\u00ebrkohet vazhdim\u00ebsia.<\/p>\n<p>Kjo vlen edhe p\u00ebr ibadetet. Duhet t\u00eb fillojm\u00eb, qoft\u00eb dhe me pak vepra t\u00eb mira, porse t\u00eb jen\u00eb n\u00eb vazhdim\u00ebsi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Pjesa e dyt\u00eb e hutbes<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb tregimin e Musait \ufdfa \u00a0dhe magjistar\u00ebve shohim se nj\u00eb prej adeteve q\u00eb kishin n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte marrja me magji (sehire), e cila ishte shum\u00eb e p\u00ebrhapur tek ata. Mir\u00ebpo, n\u00eb momentin q\u00eb e pan\u00eb mrekullin\u00eb e Musait \ufdfa : shkopin e tij duke i g\u00eblltitur gjarp\u00ebrinjt\u00eb e tyre, ata besuan sakaq. Pik\u00ebrisht ky \u00ebsht\u00eb ibadeti.<\/p>\n<p>Ata kishin dije rreth magjis\u00eb (sihrit), por, kur e pan\u00eb me syt\u00eb e tyre at\u00eb q\u00eb e kishte Musai \ufdfa , e dit\u00ebn se kjo nuk kishte t\u00eb b\u00ebnte me magjin\u00eb: kjo qenka di\u00e7ka qiellore.<\/p>\n<p>Ata nuk u ndal\u00ebn me kaq, por q\u00ebndruan t\u00eb pal\u00ebkundur edhe pas k\u00ebrc\u00ebnimeve t\u00eb Faraonit.<\/p>\n<p>M\u00eb her\u00ebt, Faraoni u pati premtuar se do t\u00eb kishin shp\u00ebrblime, nd\u00ebrsa tani, pasi besuan, i k\u00ebrc\u00ebnoi me vdekje.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, ata i lan\u00eb shp\u00ebrblimet e besuan, q\u00ebndruan n\u00eb fe dhe u vran\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb besim.<\/p>\n<p>Besimin nuk e pat\u00ebn adet, por ibadet.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> Ebu Davudi, 4985 dhe e sakt\u00ebson shejh Shuajbi.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> Buhariu nr.1987.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> Muslimi nr.783.<\/p>\n<p>P\u00ebrgatiti: Mr. Flamur Kabashi<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Adeti ose tradita \u00ebsht\u00eb nj\u00eb gj\u00eb q\u00eb p\u00ebrcillet gjenerat\u00eb pas gjenerate. Adetet ndahen n\u00eb t\u00eb mira, si\u00e7 jan\u00eb: burr\u00ebria, bujaria, besimi etj., dhe n\u00eb adete t\u00eb k\u00ebqija, si\u00e7 jan\u00eb: idhujtaria, bes\u00ebtytnit\u00eb, alkooli, tradhtia etj. Adhurimi (ibadeti) medoemos duhet t\u00eb ket\u00eb argument fetar, prej shpalljes. Pra, duhet t\u00eb ket\u00eb baz\u00eb n\u00eb fe. Ne shpesh hasim n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":5732,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,6,10,58,67],"tags":[],"class_list":{"0":"post-5731","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-c95-ahlak","8":"category-c96-davet","9":"category-c105-fik","10":"category-c115-hutbet","11":"category-te-zgjedhura"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5731","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5731"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5731\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5733,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5731\/revisions\/5733"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5732"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5731"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5731"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5731"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}