{"id":6389,"date":"2023-04-10T02:44:27","date_gmt":"2023-04-10T02:44:27","guid":{"rendered":"https:\/\/shkollaislame.com\/?p=6389"},"modified":"2023-04-10T02:44:27","modified_gmt":"2023-04-10T02:44:27","slug":"dhjete-netet-e-fundit-dhe-nata-e-kadrit-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/shkollaislame.com\/?p=6389","title":{"rendered":"DHJET\u00cb NET\u00cbT E FUNDIT DHE NATA E KADRIT"},"content":{"rendered":"<ol>\n<li>Allahu i dalloi krijesat nd\u00ebrmjet tyre n\u00eb vler\u00eb dhe disa i ngriti n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb larta karshi disa t\u00eb tjerave. Nga dit\u00ebt dhe muajt i favorizoi disa karshi t\u00eb tjer\u00ebve; dhjet\u00eb dit\u00ebt e para t\u00eb muajit Dhulhixhe jan\u00eb dit\u00ebt m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb dynjas\u00eb, dita e xhuma \u00ebsht\u00eb dita m\u00eb e mir\u00eb e jav\u00ebs, muaji Ramazan \u00ebsht\u00eb muaji m\u00eb i mir\u00eb karshi muajve t\u00eb tjer\u00eb, nd\u00ebrsa nga net\u00ebt; dhjet\u00eb net\u00ebt e fundit t\u00eb Ramazanit jan\u00eb net\u00ebt m\u00eb t\u00eb mira, kurse nata m\u00eb e mir\u00eb nga to \u00ebsht\u00eb nata e Kadrit, e cila \u00ebsht\u00eb edhe m\u00eb e mir\u00eb se nj\u00eb mij\u00eb muaj.<\/li>\n<li>Profeti \ufdfa n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit p\u00ebrpiqej n\u00eb ibadet deri n\u00eb maksimum, e k\u00ebrkonte nat\u00ebn Kadrit dhe mir\u00ebsit\u00eb e saj, ashtu si\u00e7 p\u00ebrcjell Aishja i e cila thot\u00eb: \u201cProfeti \ufdfa n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit p\u00ebrpiqej n\u00eb ibadet m\u00eb shum\u00eb se n\u00eb \u00e7do dit\u00eb tjet\u00ebr.\u201d<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\"><sup>[1]<\/sup><\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>Si dhe (Aisha i) thoshte: \u201cProfeti \ufdfa kur hynte dhjet\u00ebshi i fundit, e shtr\u00ebngonte izarin<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\"><sup>[2]<\/sup><\/a> e tij, e ngjallte nat\u00ebn (me ibadet) dhe e zgjonte familjen e tij\u201d; me nj\u00eb transmetim tjet\u00ebr q\u00eb e sh\u00ebnon imam Muslimi: \u201ce shtr\u00ebngonte izarin (rripin) dhe p\u00ebrpiqej (n\u00eb ibadet).\u201d<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\"><sup>[3]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>\u201cE shtr\u00ebngonte izarin (rripin)\u201d; \u00ebsht\u00eb p\u00ebr q\u00ebllim q\u00eb n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit p\u00ebrpiqej dhe mundohej n\u00eb ibadet m\u00eb shum\u00eb se q\u00eb e kishte zakon n\u00eb dit\u00ebt e tjera. Thuhet, njashtu, q\u00eb p\u00ebr q\u00ebllim \u00ebsht\u00eb se largohej nga grat\u00eb dhe nuk u afrohej atyre n\u00eb k\u00ebto net dhe merrej me ibadet.<\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li>Dhjet\u00ebshi i fundit i muajit Ramazan \u00ebsht\u00eb treg i madh, ku garojn\u00eb t\u00eb mir\u00ebt dhe p\u00ebrpiqen n\u00eb t\u00eb adhuruesit dhe i afrohen Allahut me ibadete dhe n\u00ebnshtrime t\u00eb llojllojshme. Myslimani p\u00ebrkujdeset q\u00eb Ramazanin ta p\u00ebrfundoj\u00eb me veprat m\u00eb t\u00eb mira dhe m\u00eb t\u00eb vlefshme, sepse \u201cVeprat vler\u00ebsohen sipas p\u00ebrfundimit.\u201d<a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\"><sup>[4]<\/sup><\/a> Kur garojn\u00eb kuajt n\u00eb mes tyre, n\u00eb fund t\u00eb gar\u00ebs e japin maksimumin dhe at\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00ebn e tyre.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Prandaj, n\u00eb k\u00ebto dit\u00eb dhe net myslimani e sheh vazhdimisht duke u falur, duke lexuar Kuran, duke e p\u00ebrmendur Allahun, duke b\u00ebr\u00eb lutje, i p\u00ebrulur dhe i n\u00ebnshtruar, nuk d\u00ebshiron q\u00eb t\u2019ia tejkaloj\u00eb askush p\u00ebr n\u00eb vepra t\u00eb mira q\u00eb e afrojn\u00eb tek Allahu.<\/p>\n<p>Ebu Othman En-Nehdij, Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb, thoshte: \u201cT\u00eb par\u00ebt tan\u00eb t\u00eb mir\u00eb i madh\u00ebshtonin tri dhjet\u00ebshe: dhjet\u00ebshin e fundit t\u00eb Ramazanit, dhjet\u00ebshin e par\u00eb t\u00eb muajit t\u00eb Dhulhixhes dhe dhjet\u00ebshin e par\u00eb t\u00eb muajit Muharrem.\u201d<a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\"><sup>[5]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li>Net\u00ebt e dhjet\u00ebshit t\u00eb fundit t\u00eb Ramazanit jan\u00eb m\u00eb t\u00eb mira sesa dit\u00ebt e tij, shkaku i p\u00ebrfshirjes s\u00eb nat\u00ebs s\u00eb Kadrit n\u00eb to, edhe pse, n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, n\u00eb vler\u00ebn e dhjet\u00ebshit t\u00eb fundit dhe t\u00eb vepruarit n\u00eb to p\u00ebrfshihet edhe nata edhe dita e k\u00ebtyre dit\u00ebve.<\/li>\n<li>Itikafi n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit \u00ebsht\u00eb sunet dhe vep\u00ebr e mir\u00eb q\u00eb t\u00eb afron tek Allahu. E veproi Profeti \ufdfa dhe pas vdekjes s\u00eb tij e vepruan edhe sahab\u00ebt.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Myslimani p\u00eblqehet q\u00eb itikafin ta b\u00ebj\u00eb n\u00eb at\u00eb xhami ku falet xhumaja, me nijet q\u00eb t\u00eb q\u00ebndroj\u00eb n\u00eb t\u00eb dhe t\u2019i afrohet Allahut me ibadet duke u shk\u00ebputur nga dynjaja dhe preokupimet e saj, nga jeta dhe k\u00ebnaq\u00ebsit\u00eb e saj, duke u vetmuar me Allahun dhe duke e angazhuar veten me namaz, lexim t\u00eb Kuranit dhe p\u00ebrmendje t\u00eb Allahut, duke u larguar nga harami dhe nga ajo q\u00eb nuk i intereson nga fjal\u00ebt dhe veprat.<\/p>\n<p>Itikafi i tij, pra duhet t\u00eb jet\u00eb vetmi me Zotin, p\u00ebrmir\u00ebsim p\u00ebr zemr\u00ebn, rishikim dhe llogari e vetvetes, p\u00ebrkujdesje p\u00ebr koh\u00ebn, forcim i raporteve me Allahun, mbrojtje p\u00ebr agj\u00ebrimin, edukim n\u00eb sinqeritet, mosteprim n\u00eb gj\u00ebra t\u00eb lejuara dhe asketiz\u00ebm n\u00eb dynja.<\/p>\n<ol start=\"6\">\n<li>Kurani \u00ebsht\u00eb fjala, shpallja dhe mesazhi i Allahut te krijesat e Tij, n\u00ebp\u00ebrmjet tij rriten shkall\u00ebt dhe shtohen t\u00eb mirat, prandaj duhet q\u00eb n\u00eb dhjet\u00ebditshin e fundit t\u00eb shtohet leximi i tij dhe ta p\u00ebrfundoj\u00eb myslimani leximin e tij (t\u00eb b\u00ebj\u00eb hatme) sa m\u00eb shpesh. T\u00eb par\u00ebt tan\u00eb t\u00eb mir\u00eb e p\u00ebrfundonin leximin e Kuranit \u00e7do tri ose \u00e7do shtat\u00eb net, nd\u00ebrsa, kur hynin n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit, ishin disa q\u00eb e p\u00ebrfundonin p\u00ebr \u00e7do nat\u00eb.<\/li>\n<li>Fjal\u00ebn e Profetit \ufdfa: \u201cKush e b\u00ebn hatme Kuranin p\u00ebr m\u00eb pak se tre dit\u00eb, nuk e kupton at\u00eb\u201d<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\"><sup>[6]<\/sup><\/a>, dijetar\u00ebt thon\u00eb se p\u00ebr q\u00ebllim \u00ebsht\u00eb n\u00ebse b\u00ebhet n\u00eb vazhdim\u00ebsi, kurse n\u00eb koh\u00eb t\u00eb vlefshme, sikurse muaji i Ramazanit e, n\u00eb ve\u00e7anti, dhjet\u00eb dit\u00ebt e fundit, ose vende t\u00eb vlefshme, sikurse n\u00eb Meke p\u00ebr vizitorin dhe jo p\u00ebr vendasin e saj, p\u00eblqehet shpeshtimi i leximit t\u00eb Kuranit me q\u00ebllim q\u00eb t\u00eb shfryt\u00ebzohet koha apo vendi. Kjo \u00ebsht\u00eb th\u00ebnie e imam Ahmedit dhe Is\u2019hak Er-Rahavejh dhe t\u00eb tjer\u00ebve, si dhe k\u00ebt\u00eb mendim e p\u00ebrforcon t\u00eb vepruarit e t\u00eb tjer\u00ebve k\u00ebsisoji.<a href=\"#_ftn7\" name=\"_ftnref7\"><sup>[7]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>Duaja \u00ebsht\u00eb ibadet dhe arma e besimtarit, gj\u00ebja m\u00eb e ndershme tek Allahu si dhe zbatim i urdhrit t\u00eb Allahut: \u201cZoti juaj ka th\u00ebn\u00eb: \u2018Lutmuni Mua, se do t\u2019ju p\u00ebrgjigjem\u2019!\u201d (Gafir: 60)<\/li>\n<\/ol>\n<p>Agj\u00ebruesi n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit p\u00eblqehet t\u00eb b\u00ebj\u00eb sa m\u00eb shum\u00eb dua, duke qen\u00eb i p\u00ebrulur, i n\u00ebnshtruar, duke e shprehur varf\u00ebrin\u00eb e tij para Allahut, duarngritur, i drejtuar kah Kibla, i past\u00ebr nga jasht\u00eb (trupi) dhe brenda (shpirti), me zem\u00ebr jo t\u00eb shkujdesur gjat\u00eb lutjes, paraprakisht duke u ushqyer me hallall, duke qen\u00eb i sinqert\u00eb n\u00eb k\u00ebrkes\u00ebn e tij, duke u lutur n\u00eb koh\u00ebt e vlefshme kur pranohet duaja, me fjal\u00eb gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse, me insistim n\u00eb lutje dhe duke u lutur me frik\u00eb dhe shpres\u00eb. E si t\u00eb refuzohet ai q\u00eb i lutet Allahut n\u00eb k\u00ebt\u00eb gjendje?!<\/p>\n<p>Lute Allahun q\u00eb lutjet e tua t\u2019i pranoj\u00eb dhe kujdesi yt q\u00eb veprat t\u00eb pranohen tek Allahu t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb m\u00eb i madh sesa kujdesi yt p\u00ebr vepr\u00ebn, dhe ndoshta do t\u00eb p\u00ebrfshihesh n\u00eb ajetin: \u201cdhe q\u00eb, kur japin at\u00eb q\u00eb japin, zemrat e tyre i kan\u00eb plot frik\u00eb, ngaq\u00eb do t\u00eb kthehen te Zoti i tyre.\u201d (El-Muminun: 60). T\u00eb till\u00ebt jan\u00eb \u201cata q\u00eb agj\u00ebrojn\u00eb, falen, japin l\u00ebmosh\u00eb, por nj\u00ebkoh\u00ebsisht frikohen se veprat e tyre nuk do t\u2019u pranohen\u201d: \u201cata nxitojn\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb vepra t\u00eb mira dhe p\u00ebr k\u00ebto pun\u00eb jan\u00eb t\u00eb par\u00ebt.\u201d (El-Muminun: 61)<a href=\"#_ftn8\" name=\"_ftnref8\"><sup>[8]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"9\">\n<li>P\u00eblqehet n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit, n\u00eb dit\u00ebt dhe net\u00ebt e saj, q\u00eb myslimani t\u2019i shtoj\u00eb adhurimet dhe veprat e mira q\u00eb n\u00ebp\u00ebrmjet tyre shpresohet t\u2019i falen gjynahet dhe t\u00eb \u00e7lirohet robi nga zjarri i Xhehenemit. Nga ato vepra \u00ebsht\u00eb: shpeshtimi i \u2018tehlilit\u2019 (shqiptimit t\u00eb fjal\u00ebs la ilahe il-lallah); ngase d\u00ebshmia e teuhidit (nj\u00ebsimit t\u00eb Allahut) \u201ci rr\u00ebnon m\u00ebkatet dhe i fshin ato dhe nuk l\u00eb asnj\u00eb m\u00ebkat dhe nuk ka vep\u00ebr t\u00eb ngjashme sikurse ajo. \u00cbsht\u00eb e barabart\u00eb n\u00eb shp\u00ebrblim sikurse e \u00e7liron nj\u00eb skllav, kurse kjo vep\u00ebr e detyron \u00e7lirimin nga zjarri i Xhehenemit, dhe ai q\u00eb e shqipton me sinqeritet nga zemra e tij Allahu, ia ndalon zjarrin e Xhehenemit atij.\u201d<a href=\"#_ftn9\" name=\"_ftnref9\"><sup>[9]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>Shp\u00ebrblimi vjen sipas llojit t\u00eb vepr\u00ebs, andaj kush e \u00e7liron nj\u00eb skllav, Allahu e \u00e7liron at\u00eb nga zjarri i Xhehenemit: \u201cKushdo q\u00eb e \u00e7liron nj\u00eb skllav (rob) mysliman, p\u00ebr \u00e7do organ t\u00eb \u00e7liruar t\u00eb tij, Allahu e shp\u00ebrblen nj\u00eblloj duke ia \u00e7liruar organet e tij nga zjarri i Xhehenemit.\u201d<a href=\"#_ftn10\" name=\"_ftnref10\"><sup>[10]<\/sup><\/a> Prandaj, disa nga t\u00eb par\u00ebt tan\u00eb n\u00eb fund t\u00eb Ramazanit e \u00e7lironin nga rob\u00ebria skllaven m\u00eb t\u00eb bukur q\u00eb e kishin dhe shpresonin q\u00eb me \u00e7lirimin e saj ta fitonin \u00e7lirimin e Allahut nga zjarri i Xhehenemit.<a href=\"#_ftn11\" name=\"_ftnref11\"><sup>[11]<\/sup><\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>Me shpeshtimin e p\u00ebrmendjes s\u00eb Allahut me tehlil (me shqiptimin e fjal\u00ebs la ilahe il-llah) dhe me realizimin e teuhidit, myslimani shp\u00ebrblehet nj\u00eblloj sikurse me shp\u00ebrblimin e \u00e7lirimit t\u00eb skllev\u00ebrve, kurse kjo e fundit e obligon \u00e7lirimin nga zjarri i Xhehenemit. Me nj\u00eb hadith Profeti \ufdfa thot\u00eb: \u201cKush thot\u00eb \u2018la ilahe il-llah, uahdehu la sherike lehu, lehul mulku ue lehul hamdu, ue huve ala kul-li shejin kadir (nuk i takon askujt adhurimi me t\u00eb drejt\u00eb p\u00ebrve\u00e7se Allahut, t\u00eb Vet\u00ebm e i Parival, Atij i takon Pushteti dhe Fal\u00ebnderimi dhe Ai \u00ebsht\u00eb i Gjith\u00ebfuqish\u00ebm mbi \u00e7do gj\u00eb)\u2019, n\u00eb dit\u00eb nj\u00ebqind her\u00eb; \u00ebsht\u00eb e barabart\u00eb me \u00e7lirimin e dhjet\u00eb skllev\u00ebrve, i shkruhen atij nj\u00ebqind t\u00eb mira dhe i fshihen nj\u00ebqind t\u00eb k\u00ebqija, \u00ebsht\u00eb i mbrojtur nga shejtani gjat\u00eb dit\u00ebs derisa t\u00eb vij\u00eb nata, dhe nuk ka vepruar m\u00eb mir\u00eb askush se ky person, p\u00ebrve\u00e7 atij q\u00eb vepron m\u00eb shum\u00eb se ky.\u201d<a href=\"#_ftn12\" name=\"_ftnref12\"><sup>[12]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"11\">\n<li>Kush gjendet af\u00ebr Qabes\u00eb dhe e ka mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb b\u00ebj\u00eb tavaf, le ta b\u00ebj\u00eb at\u00eb, sepse kjo \u00ebsht\u00eb e barabart\u00eb me \u00e7lirimin e nj\u00eb robi: \u201cKush b\u00ebn tavaf (sillet rreth Qabes\u00eb) shtat\u00eb her\u00eb dhe i plot\u00ebson ato si duhet (duke i respektuar kushtet dhe rregullat) \u00ebsht\u00eb e nj\u00ebllojt\u00eb sikurse ta \u00e7liroj\u00eb nj\u00eb skllav.\u201d<a href=\"#_ftn13\" name=\"_ftnref13\"><sup>[13]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>Myslimani p\u00eblqehet q\u00eb t\u2019i shpeshtoje lutjet me \u00e7lirim nga zjarri i Xhehenemit, me shpres\u00eb q\u00eb, ndoshta, Allahu do ta liroj\u00eb at\u00eb. Me nj\u00eb hadith Pejgamberi \ufdfa thot\u00eb: \u201cAllahu \u00e7liron rob\u00ebr t\u00eb Tij n\u00eb Ramazan p\u00ebr \u00e7do dit\u00eb dhe nat\u00eb, dhe \u00e7donj\u00ebri nga ta e ka nj\u00eb lutje t\u00eb pranuar.\u201d<a href=\"#_ftn14\" name=\"_ftnref14\"><sup>[14]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>Myslimani p\u00eblqehet q\u00eb Ramazanin ta p\u00ebrfundoj\u00eb duke e shpeshtuar istigfarin (k\u00ebrkimfaljen) n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit. Istigfari \u00ebsht\u00eb lutje p\u00ebr falje dhe lutja e agj\u00ebruesit \u00ebsht\u00eb e pranuar kur agj\u00ebron dhe kur \u00e7el iftar.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Istigfari vjen n\u00eb fund t\u00eb veprave t\u00eb mira, me t\u00eb p\u00ebrfundohet namazi, haxhi, namazi i nat\u00ebs dhe me t\u00eb p\u00ebrfundohen mexhliset, prandaj myslimani duhet q\u00eb agj\u00ebrimin e tij t\u00eb Ramazanit ta p\u00ebrfundoj\u00eb me istigfar.<\/p>\n<p>Kjo ishte arsyeja e letr\u00ebs q\u00eb e shkroi Omer ib\u00ebn Abdulazizi, Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb, dhe ua d\u00ebrgoi vendeve t\u00eb ndryshme dhe i urdh\u00ebroi banor\u00ebt e saj q\u00eb Ramazanin ta p\u00ebrfundojn\u00eb me istigfar dhe me dh\u00ebnien e zekatit t\u00eb fitrave, sepse fitrat jan\u00eb pastrim p\u00ebr agj\u00ebruesin nga gabimet n\u00eb t\u00eb folurit dhe nga fjal\u00ebt e ndyra, kurse istigfari e arnon at\u00eb q\u00eb e djegin gabimet n\u00eb t\u00eb folur dhe fjal\u00ebt e ndyta nga agj\u00ebrimi.<a href=\"#_ftn15\" name=\"_ftnref15\"><sup>[15]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"14\">\n<li>Istigfari m\u00eb i dobish\u00ebm \u00ebsht\u00eb ai q\u00eb veprohet paralel me pendimin, duke i braktisur m\u00ebkatet, duke ndier keqardhje p\u00ebr veprimin e tyre, duke qen\u00eb i k\u00ebmb\u00ebngulur p\u00ebr t\u00eb mos iu kthyer m\u00eb, si dhe duke i kthyer padrejt\u00ebsit\u00eb te pronar\u00ebt e tyre, n\u00ebse m\u00ebkati ka lidhje me njeriun.<\/li>\n<li>P\u00ebrkujdesja p\u00ebr ta p\u00ebrmir\u00ebsuar t\u00eb jashtmen (veprat e gjymtyr\u00ebve) dhe t\u00eb brendshmen (veprat e zemr\u00ebs) gjat\u00eb dhjet\u00ebshit t\u00eb fundit \u00ebsht\u00eb m\u00eb se e nevojshme, ngase vepra e zemr\u00ebs \u00ebsht\u00eb themeli i \u00e7do t\u00eb mire dhe bamir\u00ebsie. Prandaj, myslimani e drejton fytyr\u00ebn e tij kah Allahu, me sinqeritet, i p\u00ebrulur i n\u00ebnshtruar para Duarve t\u00eb Tij, me dashuri dhe p\u00ebrkushtim t\u00eb plot\u00eb.<\/li>\n<\/ol>\n<p>E fal\u00ebnderon dhe e lavd\u00ebron Allahun, k\u00ebrkon falje p\u00ebr t\u00eb k\u00ebqijat e tij dhe prej Allahut k\u00ebrkon ndihm\u00eb dhe mbrojtje nga to dhe i mb\u00ebshtetet vet\u00ebm Atij. Allahut i frik\u00ebsohet dhe Allahun e shpreson, tek ai frika dhe shpresa jan\u00eb sikurse dy krah\u00ebt e zogut, n\u00eb rehati e shton an\u00ebn e frik\u00ebs, kurse shpresa dominon n\u00eb momentet e daljes s\u00eb shpirtit: \u201c&#8230;e q\u00eb ruhet prej jet\u00ebs tjet\u00ebr dhe shpreson n\u00eb m\u00ebshir\u00ebn e Zotit t\u00eb tij&#8230;\u201d (Ez-Zumer: 9). Ai e shpreson m\u00ebshir\u00ebn dhe Xhenetin e Allahut, dhe shpres\u00ebs s\u00eb tij ia bashk\u00ebngjit vepr\u00ebn e mir\u00eb q\u00eb e k\u00ebnaq Allahun, duke llogaritur p\u00ebr ato vepra n\u00eb shp\u00ebrblimin e Allahut.<\/p>\n<ol start=\"16\">\n<li>Nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb nat\u00eb e bekuar. Ajo \u00ebsht\u00eb nata m\u00eb e mir\u00eb e vitit dhe ajo \u00ebsht\u00eb m\u00eb e mir\u00eb se nj\u00eb mij\u00eb muaj. N\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb ka zbritur Kurani p\u00ebrnj\u00ebher\u00eb i t\u00ebri nga libri amz\u00eb \u2018Levhi Mahfudhi\u2019 n\u00eb qiellin e dynjas\u00eb q\u00eb quhet \u2018Bejtul Izzeh\u2019. Ai q\u00eb e q\u00ebllon k\u00ebt\u00eb nat\u00eb dhe mir\u00ebsin\u00eb e saj, vet\u00ebm se e ka q\u00eblluar t\u00ebr\u00eb mir\u00ebsin\u00eb, dhe kush ngrihet at\u00eb nat\u00eb (p\u00ebr namaz nate) me bindje dhe me llogari n\u00eb shp\u00ebrblimin e Allahut, i falen gjynahet e m\u00ebhershme, kurse ai q\u00eb privohet nga mir\u00ebsia e saj, vet\u00ebm se \u00ebsht\u00eb privuar nga mir\u00ebsia n\u00eb t\u00ebr\u00ebsi.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Allahu thot\u00eb: \u201cNe e kemi zbritur (Kuranin) n\u00eb Nat\u00ebn e Kadrit. E kush mund t\u00eb ta shpjegoj\u00eb ty se \u00e7\u2019\u00ebsht\u00eb Nata e Kadrit? Nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb m\u00eb e mir\u00eb se nj\u00eb mij\u00eb muaj. Engj\u00ebjt dhe Shpirti (Xhibrili), me lejen e Zotit t\u00eb tyre, zbresin n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb, me t\u00eb gjitha vendimet. Paqe \u00ebsht\u00eb ajo deri n\u00eb lindjen e agimit.\u201d (El-Kadr: 1-5). Dhe p\u00ebr Kuranin Allahu thot\u00eb: \u201cNe e zbrit\u00ebm Kuranin n\u00eb nj\u00eb nat\u00eb t\u00eb bekuar. V\u00ebrtet, Ne gjithmon\u00eb kemi qen\u00eb paralajm\u00ebrues.\u201d (Ed-Duhan: 3)<\/p>\n<p>I D\u00ebrguari i Allahut \ufdfa thot\u00eb: \u201cKush ngrihet (p\u00ebr namaz nate) n\u00eb nat\u00ebn e Kadrit me besim dhe llogarit n\u00eb shp\u00ebrblimin e Allahut, atij i falen gjynahet e m\u00ebhershme.\u201d<a href=\"#_ftn16\" name=\"_ftnref16\"><sup>[16]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>\u201cMe besim\u201d d.m.th. me bindje t\u00eb plot\u00eb q\u00eb kjo \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb dhe adhurim, dhe se Allahu \u00ebsht\u00eb Ai q\u00eb e b\u00ebri t\u00eb ligjsh\u00ebm ngritjen n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb (p\u00ebr namazin e nat\u00ebs) dhe nxiti p\u00ebr n\u00eb t\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cLlogarit n\u00eb shp\u00ebrblimin e Allahut\u201d d.m.th. e k\u00ebrkon shp\u00ebrblimin nga Allahu, prandaj me vullnet ngrihet nat\u00ebn dhe e shpreson shp\u00ebrblimin e Allahut, me shpirtmir\u00ebsi dhe k\u00ebnaq\u00ebsi n\u00eb shpirt, nuk e llogarit t\u00eb r\u00ebnd\u00eb dhe t\u00eb mundimsh\u00ebm ngritjen n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb, dhe at\u00eb e kryen me sinqeritet vet\u00ebm p\u00ebr Allahun.<\/p>\n<p>Po ashtu, i D\u00ebrguari i Allahut \ufdfa thot\u00eb: \u201cJu erdhi muaji i Ramazanit, muaj i bekuar&#8230; N\u00eb t\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nat\u00eb m\u00eb e mir\u00eb se nj\u00eb mij\u00eb muaj, kush privohet nga kjo nat\u00eb \u00ebsht\u00eb privuar nga mir\u00ebsia n\u00eb t\u00ebr\u00ebsi.\u201d<a href=\"#_ftn17\" name=\"_ftnref17\"><sup>[17]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"17\">\n<li>Ib\u00ebn Tejmije, Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb, u pyet se cila \u00ebsht\u00eb m\u00eb e vlefshme, nata e Kadrit ose nata e Isras\u00eb kur Pejgamberi \ufdfa u ngrit n\u00eb qiell?<\/li>\n<\/ol>\n<p>U p\u00ebrgjigj: \u201cNata e Isras\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb e vlefshme te Pejgamberi \ufdfa kurse nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb m\u00eb e vlefshme p\u00ebr sa i p\u00ebrket umetit. Nata e Isras\u00eb u ve\u00e7ua shkaku i Pejgamberit \ufdfa prandaj mir\u00ebsia e k\u00ebsaj nate te Pejgamberi \ufdfa \u00ebsht\u00eb m\u00eb e plot\u00eb sesa mir\u00ebsia e nat\u00ebs s\u00eb Kadrit. Kurse, mir\u00ebsia e umetit n\u00eb nat\u00ebn Kadrit \u00ebsht\u00eb m\u00eb e plot\u00eb sesa mir\u00ebsia e tyre n\u00eb nat\u00ebn e Isras\u00eb dhe Miraxhit, edhe pse ata kan\u00eb mir\u00ebsi shum\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb t\u00eb, prap\u00ebseprap\u00eb mir\u00ebsia, nderi dhe grada e lart\u00eb u arrit n\u00eb at\u00eb q\u00eb u ngrit me t\u00eb Pejgamberi \ufdfa.\u201d<a href=\"#_ftn18\" name=\"_ftnref18\"><sup>[18]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"18\">\n<li>Nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb quajtur me k\u00ebt\u00eb em\u00ebr shkaku i madh\u00ebshtis\u00eb, pesh\u00ebs dhe vler\u00ebs s\u00eb madhe q\u00eb e ka kjo nat\u00eb tek Allahu. Kjo nat\u00eb llogaritet e madhe dhe me vler\u00eb sepse n\u00eb t\u00eb zbriti Kurani, ose, sepse n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb zbresin melek\u00ebt, ose, sepse n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb zbresin bereqeti, m\u00ebshira dhe falja, ose, sepse ai q\u00eb e gjall\u00ebron k\u00ebt\u00eb nat\u00eb me ibadet, b\u00ebhet vet\u00eb me vler\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Disa t\u00eb tjer\u00eb thon\u00eb q\u00eb llogaritet nat\u00eb e madhe, sepse Allahu e p\u00ebrcakton at\u00eb q\u00eb d\u00ebshiron nga p\u00ebrcaktimet e Tij p\u00ebr nj\u00eb vit, pra deri n\u00eb nat\u00ebn e Kadrit t\u00eb vitit q\u00eb vjen. Disa t\u00eb tjer\u00eb than\u00eb q\u00eb ka edhe shkaqe t\u00eb tjera jasht\u00eb k\u00ebtyre q\u00eb u cek\u00ebn.<a href=\"#_ftn19\" name=\"_ftnref19\"><sup>[19]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"19\">\n<li>Ai q\u00eb i afrohet Allahut me ibadet dhe me n\u00ebnshtrime n\u00eb nat\u00ebn e Kadrit, do t\u00eb fitoj\u00eb shp\u00ebrblime shum\u00eb t\u00eb m\u00ebdha.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Allahu thot\u00eb: \u201cNata e Kadrit \u00ebsht\u00eb m\u00eb e mir\u00eb se nj\u00eb mij\u00eb muaj.\u201d (El-Kadr: 3). Kuptimi i ajetit \u00ebsht\u00eb se vepra e mir\u00eb q\u00eb veprohet n\u00eb nat\u00ebn e Kadrit \u00ebsht\u00eb m\u00eb e mir\u00eb sesa vepra e m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb mij\u00eb muajve ku n\u00eb t\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb nata e Kadrit, d.m.th. q\u00eb ibadeti n\u00eb nat\u00ebn e Kadrit \u00ebsht\u00eb m\u00eb i mir\u00eb sesa ibadeti n\u00eb nj\u00eb mij\u00eb muaj.<a href=\"#_ftn20\" name=\"_ftnref20\"><sup>[20]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>\u201cVepra e mir\u00eb e vepruar n\u00eb nj\u00eb nat\u00eb, t\u00eb jet\u00eb m\u00eb e mir\u00eb sesa vepra n\u00eb nj\u00eb mij\u00eb muaj, q\u00eb i bie t\u00eb jet\u00eb ekuivalent me jet\u00ebn e nj\u00eb njeriu q\u00eb vepron p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se tet\u00ebdhjet\u00eb vjet, \u00ebsht\u00eb dhunti e Allahut q\u00eb mendjet e njer\u00ebzve i mahnit dhe i l\u00eb pa fjal\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb dhunti q\u00eb Allahu ia dha k\u00ebtij umeti t\u00eb dob\u00ebt q\u00eb t\u00eb forcohet.\u201d<a href=\"#_ftn21\" name=\"_ftnref21\"><sup>[21]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"20\">\n<li>Nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit t\u00eb muajit Ramazan dhe l\u00ebviz brenda k\u00ebtyre dit\u00ebve dhe ajo do t\u00eb ekzistoj\u00eb p\u00ebr \u00e7do vit deri n\u00eb Kiamet. Prandaj, myslimani duhet t\u00eb p\u00ebrpiqet ta k\u00ebrkoj\u00eb n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit, duke e shpresuar shp\u00ebrblimin dhe sevapin e Allahut dhe duke e shfryt\u00ebzuar mir\u00ebsin\u00eb e saj, ashtu si\u00e7 Pejgamberi \ufdfa thot\u00eb: \u201cM\u2019u tregua nata e Kadrit, por pastaj m\u2019u harrua, andaj k\u00ebrkojeni n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit n\u00eb dit\u00ebt tek.\u201d<a href=\"#_ftn22\" name=\"_ftnref22\"><sup>[22]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>Nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit t\u00eb Ramazanit, n\u00eb dit\u00ebt tek, dhe ajo l\u00ebviz dhe nuk mund t\u00eb specifikohet me nj\u00eb nat\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb n\u00eb asnj\u00eb vit. N\u00eb ndonj\u00eb vit mund t\u00eb jet\u00eb n\u00eb nat\u00ebn e 27-t\u00eb, n\u00eb vitin tjet\u00ebr n\u00eb nat\u00ebn e 21-t\u00eb, n\u00eb ndonj\u00eb vit tjet\u00ebr n\u00eb nat\u00ebn e 23-t\u00eb ose n\u00eb nat\u00eb tjet\u00ebr, ashtu si\u00e7 erdhi n\u00eb hadith: \u201cK\u00ebrkojeni n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit n\u00eb dit\u00ebt tek.\u201d<a href=\"#_ftn23\" name=\"_ftnref23\"><sup>[23]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>P\u00eblqehet q\u00eb nata e Kadrit t\u00eb k\u00ebrkohet n\u00eb shtat\u00ebdit\u00ebshin e fundit t\u00eb dhjet\u00ebshit t\u00eb fundit t\u00eb Ramazanit, sepse shpresohet q\u00eb n\u00eb k\u00ebto dit\u00eb m\u00eb shum\u00eb t\u00eb jet\u00eb nata e Kadrit karshi net\u00ebve t\u00eb tjera, bazuar n\u00eb hadithin e Profetit \ufdfa i cili tha: \u201cShoh q\u00eb \u00ebndrra juaj p\u00ebrputhet me shtat\u00eb dit\u00ebt e fundit, prandaj kushdo q\u00eb e k\u00ebrkon nat\u00ebn e Kadrit, le ta k\u00ebrkoj\u00eb n\u00eb shtat\u00ebdit\u00ebshin e fundit t\u00eb Ramazanit.\u201d N\u00eb nj\u00eb transmetim q\u00eb e sh\u00ebnon imam Muslimi: \u201cK\u00ebrkojeni n\u00eb dhjet\u00ebdit\u00ebshin e fundit e, n\u00ebse ndokush prej jush lig\u00ebshtohet ose \u00ebsht\u00eb i pafuqish\u00ebm, k\u00ebrkojeni n\u00eb shtat\u00ebdit\u00ebshin e fundit.\u201d<a href=\"#_ftn24\" name=\"_ftnref24\"><sup>[24]<\/sup><\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>Shtat\u00eb dit\u00ebt e fundit fillojn\u00eb nga nata e 23-t\u00eb ose 24-t\u00eb, sipas dallimit n\u00eb mendime t\u00eb dijetar\u00ebve rreth k\u00ebsaj \u00e7\u00ebshtjeje.<a href=\"#_ftn25\" name=\"_ftnref25\"><sup>[25]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"23\">\n<li>Nga shtat\u00eb net\u00ebt tek q\u00eb shpresohet m\u00eb s\u00eb shumti n\u00eb t\u00eb, nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb nata e 27-t\u00eb e Ramazanit. Ky mendim \u00ebsht\u00eb i shumic\u00ebs s\u00eb sahab\u00ebve dhe dijetar\u00ebve, nd\u00ebr ta Ib\u00ebn Abasi h, kurse Ubej ib\u00ebn Kab h betohej se nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb n\u00eb nat\u00ebn e 27-t\u00eb dhe thoshte: \u201cPasha Allahun q\u00eb nuk ka t\u00eb adhuruar tjet\u00ebr p\u00ebrve\u00e7 Atij, nata e Kadrit \u00ebsht\u00eb n\u00eb Ramazan dhe pasha Allahun un\u00eb e di se n\u00eb cil\u00ebn nat\u00eb \u00ebsht\u00eb ajo! Ajo \u00ebsht\u00eb nata ku n\u00eb t\u00eb na urdh\u00ebroi Pejgamberi \ufdfa t\u00eb falim namaz nate, ajo \u00ebsht\u00eb nata e agimit e dit\u00ebs s\u00eb 27-t\u00eb\u201d<a href=\"#_ftn26\" name=\"_ftnref26\"><sup>[26]<\/sup><\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>Abdullah ib\u00ebn Abasi h p\u00ebrcjell se nj\u00eb njeri erdhi te Pejgamberi \ufdfa dhe i tha: \u201cO i D\u00ebrguari i Allahut, un\u00eb jam plak dhe i s\u00ebmur\u00eb, namazi i nat\u00ebs p\u00ebr mua \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00eb, prandaj m\u00eb trego n\u00eb cil\u00ebn nat\u00eb t\u00eb ngrihem, ndoshta, Allahu m\u00eb jep mbar\u00ebsi q\u00eb ajo t\u00eb jet\u00eb nata e Kadrit. Pejgamberi \ufdfa iu p\u00ebrgjigj: \u201cK\u00ebrkoje n\u00eb nat\u00ebn e nj\u00ebzeteshtat\u00eb.\u201d<a href=\"#_ftn27\" name=\"_ftnref27\"><sup>[27]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>Me nj\u00eb hadith tjet\u00ebr: \u201cKushdo prej jush q\u00eb e k\u00ebrkon, le ta k\u00ebrkoj\u00eb n\u00eb nat\u00ebn e 27-t\u00eb.\u201d<a href=\"#_ftn28\" name=\"_ftnref28\"><sup>[28]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>N\u00eb p\u00ebrcaktimin e k\u00ebsaj nate p\u00ebrcillen hadithe t\u00eb shumta q\u00eb jan\u00eb merfu\u2019 (q\u00eb zinxhiri u p\u00ebrfundon te Pejgamberi \ufdfa . \u2013 sh.p.-)<\/p>\n<p>Mir\u00ebpo, sidoqoft\u00eb, kjo mund t\u00eb jet\u00eb n\u00eb shumic\u00ebn e rasteve dhe jo \u00e7doher\u00eb, ngase ajo l\u00ebviz, prandaj m\u00eb e sakta dhe m\u00eb e mira \u00ebsht\u00eb q\u00eb t\u00eb k\u00ebrkohet n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit dhe jo vet\u00ebm se n\u00eb nj\u00eb nat\u00eb, nat\u00ebn e 27-t\u00eb.<\/p>\n<ol start=\"24\">\n<li>Nuk lejohet q\u00eb n\u00eb nat\u00ebn e 27-t\u00eb t\u00eb b\u00ebhet ndonj\u00eb lloj manifestimi, me pretekst q\u00eb ajo \u00ebsht\u00eb nata e Kadrit si dhe nuk lejohet q\u00eb kjo nat\u00eb t\u00eb ve\u00e7ohet me kryerjen e umres\u00eb me bindje q\u00eb kjo nat\u00eb ka vler\u00eb t\u00eb posa\u00e7me. Nata e Kadrit nuk \u00ebsht\u00eb e konfirmuar se \u00ebsht\u00eb n\u00eb nat\u00ebn e 27-t\u00eb , po edhe po q\u00eb se konfirmohet nj\u00eb gj\u00eb e till\u00eb, prap\u00ebseprap\u00eb nuk lejohet q\u00eb kjo nat\u00eb t\u00eb ve\u00e7ohet me ndonj\u00eb lloj manifestimi ose umre.<\/li>\n<li>Nata e Kadrit, edhe p\u00ebrskaj vler\u00ebs s\u00eb posa\u00e7me q\u00eb e ka, nuk k\u00ebrkohet q\u00eb ajo t\u00eb ve\u00e7ohet me umre, por p\u00eblqehet t\u00eb falet namaz nate, bazuar n\u00eb fjal\u00ebn e Pejgamberit \ufdfa i cili thot\u00eb: \u201cKush ngrihet (fal namaz nate) n\u00eb Nat\u00ebn e Kadrit me bindje dhe me llogari n\u00eb shp\u00ebrblimin e Allahut, i falen gjynahet e m\u00ebhershme.\u201d <a href=\"#_ftn29\" name=\"_ftnref29\"><sup>[29]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>N\u00eb disa hadithe inkurajohet q\u00eb nata e Kadrit t\u00eb k\u00ebrkohet sipas dit\u00ebve t\u00eb mbetura t\u00eb muajit dhe jo sipas dit\u00ebve t\u00eb kaluara, ashtu si\u00e7 erdhi n\u00eb hadithin q\u00eb e p\u00ebrcjell Ib\u00ebn Abasit h se Pejgamberi \ufdfa tha: \u201cK\u00ebrkojeni nat\u00ebn e Kadrit n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit t\u00eb Ramazanit, n\u00eb n\u00ebnt\u00eb dit\u00ebt e mbetura, n\u00eb shtat\u00eb dit\u00ebt e mbetura, n\u00eb pes\u00eb dit\u00ebt e mbetura.\u201d<a href=\"#_ftn30\" name=\"_ftnref30\"><sup>[30]<\/sup><\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>N\u00eb hadithin q\u00eb e p\u00ebrcjell Ebu Seid h Pejgamberi \ufdfa thot\u00eb: \u201cK\u00ebrkojeni nat\u00ebn e Kadrit n\u00eb nat\u00ebn e n\u00ebnt\u00eb, nat\u00ebn e shtat\u00eb dhe nat\u00ebn e pest\u00eb.\u201d<a href=\"#_ftn31\" name=\"_ftnref31\"><sup>[31]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>Ebu Seidi h i komentoi fjal\u00ebt e hadithit dhe tha: \u201cKur t\u00eb kaloj\u00eb nata e 21-t\u00eb, ajo q\u00eb vjen pas saj \u00ebsht\u00eb e 22-ta dhe ajo \u00ebsht\u00eb e n\u00ebnta, kur t\u00eb kaloj\u00eb nata e 23-t\u00eb, ajo q\u00eb vjen pas saj \u00ebsht\u00eb e shtata, kur t\u00eb kaloj\u00eb nata e 25-t\u00eb, ajo q\u00eb vjen pas saj \u00ebsht\u00eb e pesta.\u201d<\/p>\n<p>\u00c7\u00ebshtja \u00ebsht\u00eb sikurse Ib\u00ebn Tejmije, Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb, thot\u00eb: \u201cNet\u00ebt tek llogariten n\u00eb baz\u00eb t\u00eb dit\u00ebve t\u00eb kaluara dhe fillojn\u00eb me nat\u00ebn e 21-t\u00eb, nat\u00ebn e 23-t\u00eb, nat\u00ebn e 25-t\u00eb, nat\u00ebn 27-t\u00eb dhe nat\u00ebn e 29-t\u00eb.<\/p>\n<p>Si dhe llogariten n\u00eb baz\u00eb t\u00eb dit\u00ebve t\u00eb mbetura, prandaj sipas k\u00ebsaj llogarie, n\u00ebse muaji \u00ebsht\u00eb tridhjet\u00eb dit\u00eb, nata e Kadrit i bie t\u00eb jet\u00eb n\u00eb net\u00ebt \u00e7ift, dhe k\u00ebshtu nata nj\u00ebzet e dy, \u00ebsht\u00eb nata e n\u00ebnt\u00eb e mbetur, dhe nata nj\u00ebzet e kat\u00ebr \u00ebsht\u00eb nata e shtat\u00eb e mbetur.<\/p>\n<p>N\u00ebse muaji \u00ebsht\u00eb nj\u00ebzet e n\u00ebnt\u00eb dit\u00eb, koha e mbetur \u00ebsht\u00eb sikurse koha e kaluar.<\/p>\n<p>Pra, pasi \u00e7\u00ebshtja qenka k\u00ebshtu, at\u00ebher\u00eb besimtari duhet q\u00eb nat\u00ebn e Kadrit ta k\u00ebrkoj\u00eb gjat\u00eb gjith\u00eb dhjet\u00ebshit t\u00eb fundit, kurse mund\u00ebsia m\u00eb e madhe \u00ebsht\u00eb q\u00eb t\u00eb jet\u00eb n\u00eb shtat\u00eb net\u00ebt e fundit\u201d<a href=\"#_ftn32\" name=\"_ftnref32\"><sup>[32]<\/sup><\/a>; sepse nuk mund t\u00eb konfirmohet sakt\u00ebsisht p\u00ebr muajin se a do t\u00eb jet\u00eb i plot\u00eb (30 dit\u00eb) ose i mang\u00ebt (29 dit\u00eb). \u00c7\u00ebshtja nd\u00ebrlidhet me pamjen e h\u00ebn\u00ebs.<\/p>\n<ol start=\"27\">\n<li>Allahu e fshehu nat\u00ebn e Kadrit p\u00ebr umetin, me q\u00ebllim q\u00eb t\u00eb lakmohet n\u00eb gjetjen e saj dhe mysliman\u00ebt ta k\u00ebrkojn\u00eb n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit t\u00eb Ramazanit dhe t\u00eb garojn\u00eb n\u00eb vepra t\u00eb mira dhe n\u00ebnshtrime, ashtu si\u00e7 e fshehu \u201cemrin e Tij t\u00eb madh n\u00eb mesin e emrave t\u00eb Tij, e fshehu k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb e Tij n\u00eb adhurime q\u00eb ato t\u00eb gjitha t\u00eb d\u00ebshirohen, e fshehu zem\u00ebrimin e Tij n\u00eb m\u00ebkate, q\u00eb rob\u00ebrit e Tij nga t\u00eb gjitha t\u00eb largohen, si dhe e fshehu ndodhin\u00eb e Kiametit, q\u00eb t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb jen\u00eb t\u00eb kujdessh\u00ebm nga ndodhia e tij dhe t\u00eb p\u00ebrpiqen sa m\u00eb shum\u00eb n\u00eb adhurime.\u201d<a href=\"#_ftn33\" name=\"_ftnref33\"><sup>[33]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>N\u00eb nat\u00ebn e Kadrit p\u00eblqehet t\u00eb shpeshtohet lutja: \u201cO Allahu im, Ti je Fal\u00ebs, e do faljen, m\u00eb fal mua.\u201d Aisha i thot\u00eb se e pyeta Pejgamberin \ufdfa dhe i thash\u00eb: \u201cN\u00ebse e kuptoj q\u00eb n\u00eb cil\u00ebn nat\u00eb \u00ebsht\u00eb nata e Kadrit, \u00e7far\u00eb t\u00eb them n\u00eb t\u00eb? Profeti \ufdfa i tha: \u201cThuaj: O Allahu im, Ti je Fal\u00ebs, e do faljen, m\u00eb fal mua.\u201d<a href=\"#_ftn34\" name=\"_ftnref34\"><sup>[34]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>K\u00ebrkimi i faljes nga Allahu pas p\u00ebrpjekjes n\u00eb ibadet n\u00eb nat\u00ebn e Kadrit dhe n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit aludon n\u00eb n\u00ebnshtrimin dhe p\u00ebruljen e plot\u00eb para Duarve t\u00eb Allahut. Adhuruesi e di se \u00ebsht\u00eb i mang\u00ebt n\u00eb adhurim dhe n\u00eb vepra t\u00eb mira, prandaj k\u00ebrkon falje nga Allahu sikurse e k\u00ebrkon faljen m\u00ebkatari dhe gjynahqari. Jahja ib\u00ebn Muadhi, Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb, tha: \u201cNuk e njeh Allahun ai q\u00eb synimi i shpres\u00ebs s\u00eb tij \u00ebsht\u00eb falja nga Allahu.\u201d Kurse Mutar\u2019rif, Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb, thoshte n\u00eb duan\u00eb e tij: \u201cO Allahu im, ji i k\u00ebnaqur me neve e, n\u00ebse jo, at\u00ebher\u00eb na fal neve.\u201d<a href=\"#_ftn35\" name=\"_ftnref35\"><sup>[35]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>Myslimani n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit duhet q\u00eb t\u00eb p\u00ebrpiqet dhe t\u2019i shfryt\u00ebzoj\u00eb mir\u00ebsit\u00eb e nat\u00ebs s\u00eb Kadrit dhe ta paraqes\u00eb t\u00eb mir\u00ebn e tij para Allahut me namaz nate, me lexim t\u00eb Kuranit, me k\u00ebrkimfalje n\u00eb agim, me p\u00ebrmendje t\u00eb Allahut, me lutje dhe i p\u00ebrulur para Tij, i kthyer drejt Tij, duke shpresuar n\u00eb m\u00ebshir\u00ebn e Tij dhe duke e pasur frik\u00ebn nga nd\u00ebshkimi i Tij dhe duke e shpeshtuar lutjen: \u201cO Allahu im, Ti je Fal\u00ebs, e do faljen, m\u00eb fal mua.\u201d<\/li>\n<li>Nga shenjat e nat\u00ebs s\u00eb Kadrit \u00ebsht\u00eb lindja e diellit n\u00eb m\u00ebngjesin e saj pa rreze. Ubej ib\u00ebn Kab h thoshte se e di kur \u00ebsht\u00eb ajo \u201csipas shenj\u00ebs q\u00eb i lajm\u00ebroi i D\u00ebrguari i Allahut \ufdfa se lindja e diellit n\u00eb m\u00ebngjesin e saj \u00ebsht\u00eb pa rreze.\u201d<a href=\"#_ftn36\" name=\"_ftnref36\"><sup>[36]<\/sup><\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>Andaj, le t\u00eb p\u00ebrg\u00ebzohet ai q\u00eb u p\u00ebrpoq n\u00eb at\u00eb nat\u00eb dhe le t\u2019i shtohet imani dhe bindja dhe le t\u2019i rriten shpresat e tij p\u00ebr at\u00eb q\u00eb e veproi nga adhurimi dhe n\u00ebnshtrimi.<a href=\"#_ftn37\" name=\"_ftnref37\"><sup>[37]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"32\">\n<li>Shenj\u00eb tjet\u00ebr e nat\u00ebs s\u00eb Kadrit: ajo nat\u00eb \u00ebsht\u00eb e qet\u00eb, as e nxeht\u00eb e as e ftoht\u00eb, e ndritshme. I D\u00ebrguari i Allahut \ufdfa tha: \u201c\u00cbsht\u00eb nat\u00eb e qet\u00eb e rehatshme, as e nxeht\u00eb e as e ftoht\u00eb, dielli n\u00eb m\u00ebngjesin e saj lind i kuq dhe i dob\u00ebt.\u201d<a href=\"#_ftn38\" name=\"_ftnref38\"><sup>[38]<\/sup><\/a> Me nj\u00eb hadith tjet\u00ebr: \u201cAjo \u00ebsht\u00eb nat\u00eb e qet\u00eb dhe e ndritshme.\u201d<a href=\"#_ftn39\" name=\"_ftnref39\"><sup>[39]<\/sup><\/a><\/li>\n<li>Nga shenjat e tjera q\u00eb nuk jan\u00eb t\u00eb v\u00ebrtetuara dhe nuk jan\u00eb t\u00eb sakta: n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb qent\u00eb nuk lehin ose pak\u00ebsohet t\u00eb lehurit e qenve ose n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb nuk bie shi. T\u00eb gjitha k\u00ebto nuk jan\u00eb t\u00eb sakta dhe t\u00eb v\u00ebrteta.<\/li>\n<li>Myslimani i men\u00e7ur p\u00ebrpiqet n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit, madje n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb Ramazanin, dhe synimi i tij \u00ebsht\u00eb t\u00eb k\u00ebnaqurit e Allahut gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij.<\/li>\n<li>Baza n\u00eb arritjen e shp\u00ebrblimit dhe sevapit n\u00eb nat\u00ebn e Kadrit \u00ebsht\u00eb p\u00ebrpjekja dhe llogaria n\u00eb shp\u00ebrblimin e Allahut, pavar\u00ebsisht a e di apo jo njeriu se kur \u00ebsht\u00eb kjo nat\u00eb.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Ai q\u00eb ngrihet n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb me bindje dhe llogari n\u00eb shp\u00ebrblimin e Allahut dhe p\u00ebrpjekja e tij p\u00ebrputhet me nat\u00ebn e Kadrit, do ta fitoj\u00eb shp\u00ebrblimin e saj dhe do ta arrij\u00eb mir\u00ebsin\u00eb e saj, pavar\u00ebsisht q\u00eb njeriu nuk e di se a ka qen\u00eb ajo nat\u00eb apo jo. Nuk \u00ebsht\u00eb kusht p\u00ebr at\u00eb q\u00eb e q\u00ebllon nat\u00ebn e Kadrit q\u00eb ta dij\u00eb se ia ka q\u00eblluar, madje mundet q\u00eb disa q\u00eb nuk e din\u00eb nat\u00ebn e Kadrit t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb dhe me pozit\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb tek Allahu sesa ata q\u00eb e din\u00eb at\u00eb, shkaku i p\u00ebrpjekjes s\u00eb fuqishme dhe sinqeritetit n\u00eb adhurimin e Allahut.<\/p>\n<ol start=\"36\">\n<li>Kujt Allahu i jep mbar\u00ebsi q\u00eb ta q\u00eblloj\u00eb nat\u00ebn e Kadrit, net\u00ebt q\u00eb vijn\u00eb pas saj le t\u00eb jen\u00eb net adhurimi n\u00eb shenj\u00eb fal\u00ebnderimi p\u00ebr Allahun dhe jo net largimi ose plog\u00ebshtie nga ibadeti dhe adhurimi i Allahut.<\/li>\n<li>Gruaja me menstruacione dhe lehona ligj\u00ebrohet q\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit t\u00eb Ramazanit ta ngjallin me ibadet dhe n\u00ebnshtrime, p\u00ebrve\u00e7 namazit dhe tavafit n\u00eb Qabe dhe itikafit n\u00eb xhami.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Ajo mundet q\u00eb t\u00eb lexoj\u00eb Kuran (pa e prekur mus\u2019hafin)<a href=\"#_ftn40\" name=\"_ftnref40\"><sup>[40]<\/sup><\/a>, t\u00eb b\u00ebj\u00eb dhik\u00ebr, istigfar, t\u00eb b\u00ebj\u00eb dua dhe lutje, dhe nuk duhet ta privoj\u00eb veten nga shp\u00ebrblimi, sevapi dhe mir\u00ebsia e nat\u00ebs s\u00eb Kadrit.<\/p>\n<p>N\u00ebse arsyet sheriatike (d.m.th. menstruacionet ose lehonia) e pengojn\u00eb t\u00eb ngrihet p\u00ebr namaz nate n\u00eb k\u00ebto net t\u00eb vlefshme, kurse n\u00eb \u00e7do vit e ka pasur tradit\u00eb t\u00eb falte namaz nate n\u00eb dhjet\u00ebshin e fundit, ajo n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast do ta fitoj\u00eb shp\u00ebrblimin e ngritjes nat\u00ebn p\u00ebr shkak t\u00eb nijetit t\u00eb saj, me lejen e Allahut. N\u00eb nj\u00eb hadith Profeti \ufdfa thot\u00eb: \u201cN\u00ebse robi s\u00ebmuret ose udh\u00ebton, i shkruhen atij shp\u00ebrblimet sikurse ka qen\u00eb vendas dhe i sh\u00ebndosh\u00eb.\u201d<a href=\"#_ftn41\" name=\"_ftnref41\"><sup>[41]<\/sup><\/a><\/p>\n<ol start=\"38\">\n<li>Myslimani e nxjerr zekatin e fitrave p\u00ebr veten dhe p\u00ebr familjen e tij, nj\u00eb ose dy dit\u00eb para Fit\u00ebr Bajramit dhe, n\u00ebse fitrat i nxjerr para faljes s\u00eb namazit t\u00eb Bajramit, kjo \u00ebsht\u00eb m\u00eb e mir\u00eb. Fitrat jan\u00eb pastrim p\u00ebr agj\u00ebruesin nga gabimet e fjal\u00ebt e ndyra dhe ushqim p\u00ebr t\u00eb ngrat\u00ebt. N\u00eb nj\u00eb hadith Profeti \ufdfa thot\u00eb: \u201cI D\u00ebrguari i Allahut \ufdfa e detyroi dh\u00ebnien e zekatit t\u00eb fitrit si pastrim p\u00ebr agj\u00ebruesin nga gabimet e fjal\u00ebt e ndyra dhe ushqim p\u00ebr t\u00eb mjer\u00ebt.\u201d<a href=\"#_ftn42\" name=\"_ftnref42\"><sup>[42]<\/sup><\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>Ramazanit i kaluan dit\u00ebt dhe i erdhi fundi atij. Ai do t\u00eb jet\u00eb d\u00ebshmitar p\u00ebr ju ose kund\u00ebr jush p\u00ebr veprat q\u00eb i vepruat n\u00eb t\u00eb.<\/p>\n<p>Kush u nda n\u00eb fund t\u00eb muajit prej tij me vepra t\u00eb mira, le ta fal\u00ebnderoj\u00eb Allahun dhe le t\u00eb p\u00ebrg\u00ebzohet me shp\u00ebrblim t\u00eb mir\u00eb, sepse Allahu nuk ia humb mundin dhe shp\u00ebrblimin atij q\u00eb punoi vepra t\u00eb mira.<\/p>\n<p>Kurse, kush u nda n\u00eb fund t\u00eb muajit prej tij me vepra t\u00eb k\u00ebqija, le t\u00eb pendohet me pendim t\u00eb sinqert\u00eb te Zoti i tij, sepse Allahu e fal at\u00eb q\u00eb pendohet.\u201d<a href=\"#_ftn43\" name=\"_ftnref43\"><sup>[43]<\/sup><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>E lusim Allahun q\u00eb t\u00eb na e mund\u00ebsoj\u00eb ta arrijm\u00eb Nat\u00ebn e Kadrit dhe t\u00eb na ndihmoj\u00eb q\u00eb ta adhurojm\u00eb At\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb nat\u00eb dhe e lusim q\u00eb t\u00eb na e mund\u00ebsoj\u00eb t\u2019i fitojm\u00eb shp\u00ebrblimet e Tij dhe ta p\u00ebrfundojm\u00eb muajin e Ramazanit me faljen e k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb e Tij dhe t\u00eb na \u00e7liroj\u00eb nga zjarri i Xhehenemit, dhe e lusim t\u00eb na b\u00ebj\u00eb nga fitimtar\u00ebt me vepra t\u00eb pranuara! Amin!<\/p>\n<p>Fal\u00ebnderimi i takon Allahut, Zotit t\u00eb bot\u00ebve!<\/p>\n<p>Dr. Muhamed Salih el-Munexhid<\/p>\n<p>Pjes\u00eb e librit : \u201cUdh\u00ebrr\u00ebfyes p\u00ebr muajin e Ramazanit\u201d<\/p>\n<p>Nga arabishtja: Irfan JAHIU<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> Muslimi (1175).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> Te ne e p\u00ebrdorin e shtr\u00ebngonte rripin e pantallonave, p\u00ebr q\u00ebllim \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitej dhe shtr\u00ebngohej p\u00ebr ibadet. (sh.p.)<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> Buhariu (2024), Muslimi (1174).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> Buhariu (6493), Muslimi (112).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> Letaif El-Mearif, Ib\u00ebn Rexheb (fq. 35).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a> Ebu Davudi (1390), Imam Ahmed (6499), shejh Albani e sakt\u00ebsoi n\u00eb Es-Sahiha (5\/601).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a> Letaif El-Mearif (fq. 171).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a> Tirmidhiu (3175), Ib\u00ebn Maxhe (4198), hadithi \u00ebsht\u00eb n\u00eb Es-Sahiha (162).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a> Letaif El-Mearif, Ib\u00ebn Rexheb (fq. 214).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a> Buhariu (2517), Muslimi (1509).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a> Letaif El-Mearif, Ib\u00ebn Rexheb (fq. 213).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref12\" name=\"_ftn12\">[12]<\/a> Buhariu (3293), Muslimi (2691).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref13\" name=\"_ftn13\">[13]<\/a> Tirmidhiu (909), hadithi \u00ebsht\u00eb n\u00eb Sahih El-Xhami\u2019 (6380).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref14\" name=\"_ftn14\">[14]<\/a> Imam Ahmedi (7450), shejh Albani e sakt\u00ebsoi n\u00eb Sahih El-Xhami\u2019 (2169).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref15\" name=\"_ftn15\">[15]<\/a> Letaif El-Mearif (fq. 214).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref16\" name=\"_ftn16\">[16]<\/a> Buhariu (2014), Muslimi (760).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref17\" name=\"_ftn17\">[17]<\/a> Imam Ahmedi (7148), Nesaiu (2106), shejh Albani e sakt\u00ebsoi n\u00eb Sahih El-Xhami\u2019 (55).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref18\" name=\"_ftn18\">[18]<\/a> Mexhmual Fetava (25\/286).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref19\" name=\"_ftn19\">[19]<\/a> Shih: Tefsir El-Bagavij (8\/482), El-Kurtubij (20\/130), Fet\u2019hul Bari, Ib\u00ebn Haxher (4\/255).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref20\" name=\"_ftn20\">[20]<\/a> Shih: Tefsir Et-Taberij (24\/546), El-Bagavij (8\/491), Ib\u00ebn Kethir (8\/443).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref21\" name=\"_ftn21\">[21]<\/a> Tefsir Es-Sadij (fq. 931).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref22\" name=\"_ftn22\">[22]<\/a> Buhariu (2036), Muslimi (1167).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref23\" name=\"_ftn23\">[23]<\/a> Buhariu (2036), Muslimi (1167).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref24\" name=\"_ftn24\">[24]<\/a> Buhariu (2015), Muslimi (1165).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref25\" name=\"_ftn25\">[25]<\/a> Letaif El-Mearif (fq.195).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref26\" name=\"_ftn26\">[26]<\/a> Muslimi (762).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref27\" name=\"_ftn27\">[27]<\/a> Imam Ahmedi (2149), zinxhiri i hadithit \u00ebsht\u00eb sipas kritereve t\u00eb imam Buhariut ashtu si\u00e7 tha Ib\u00ebn Rexhebi n\u00eb Letaif El-Mearif (fq. 199).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref28\" name=\"_ftn28\">[28]<\/a> Imam Ahmedi (4808), dhe hadithin e sakt\u00ebsuan recensent\u00ebt e haditheve t\u00eb El-Musned.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref29\" name=\"_ftn29\">[29]<\/a> Buhariu (2014), Muslimi (760).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref30\" name=\"_ftn30\">[30]<\/a> Buhariu (2021).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref31\" name=\"_ftn31\">[31]<\/a> Muslimi (1167).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref32\" name=\"_ftn32\">[32]<\/a> Mexhmual Fetava (25\/284).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref33\" name=\"_ftn33\">[33]<\/a> Tefsir El-Bagavij (8\/490).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref34\" name=\"_ftn34\">[34]<\/a> Tirmidhiu (3513), Ib\u00ebn Maxhe (3850), shejh Albani e sakt\u00ebsoi.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref35\" name=\"_ftn35\">[35]<\/a> Letaif El-Mearif (fq.206).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref36\" name=\"_ftn36\">[36]<\/a> Muslimi (762).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref37\" name=\"_ftn37\">[37]<\/a> Shih: Esh-Sherh El-Mumti\u2019, Ib\u00ebn Uthejmin (6\/397).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref38\" name=\"_ftn38\">[38]<\/a> Ib\u00ebn Huzejme (2192), shejh Albani e sakt\u00ebsoi hadithin.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref39\" name=\"_ftn39\">[39]<\/a> Ib\u00ebn Huzejme (2190), shejh Albani e sakt\u00ebsoi hadithin.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref40\" name=\"_ftn40\">[40]<\/a> D.m.th. mundet t\u00eb lexoj\u00eb dhe ta prek\u00eb mus\u2019hafin me dor\u00ebza ose me peshqir. Kjo vlen p\u00ebr leximin e Kuranit n\u00eb gjuh\u00ebn arabe, kurse n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe mundet ta prek\u00eb edhe me dor\u00eb si dhe librat fetar\u00eb dhe librat e tefsirit mundet t\u2019i lexoj\u00eb pa abdes. (sh.p.)<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref41\" name=\"_ftn41\">[41]<\/a> Buhariu (2996).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref42\" name=\"_ftn42\">[42]<\/a> Ebu Davudi (1609), Ib\u00ebn Maxhe (1827), shejh Albani hadithin e vler\u00ebsoi t\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref43\" name=\"_ftn43\">[43]<\/a> Mexhalis shehru Ramadan, Ib\u00ebn Uthejmin (fq.224).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Allahu i dalloi krijesat nd\u00ebrmjet tyre n\u00eb vler\u00eb dhe disa i ngriti n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb larta karshi disa t\u00eb tjerave. Nga dit\u00ebt dhe muajt i favorizoi disa karshi t\u00eb tjer\u00ebve; dhjet\u00eb dit\u00ebt e para t\u00eb muajit Dhulhixhe jan\u00eb dit\u00ebt m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb dynjas\u00eb, dita e xhuma \u00ebsht\u00eb dita m\u00eb e mir\u00eb e jav\u00ebs, muaji [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":6390,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,4,6,8,10,67],"tags":[],"class_list":{"0":"post-6389","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-c95-ahlak","8":"category-c86-akide","9":"category-c96-davet","10":"category-c85-fikh","11":"category-c105-fik","12":"category-te-zgjedhura"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6389","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6389"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6389\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6391,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6389\/revisions\/6391"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6390"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6389"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6389"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6389"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}