{"id":6463,"date":"2023-05-29T13:54:31","date_gmt":"2023-05-29T13:54:31","guid":{"rendered":"https:\/\/shkollaislame.com\/?p=6463"},"modified":"2023-05-29T13:54:31","modified_gmt":"2023-05-29T13:54:31","slug":"tregimi-i-musait-me-hidrin-alejhima-selam-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/shkollaislame.com\/?p=6463","title":{"rendered":"TREGIMI I MUSAIT ME HIDRIN, alejhima selam"},"content":{"rendered":"<p>T\u00eb gjitha tregimet n\u00eb Kur\u2019an dhe Hadithet e v\u00ebrteta jan\u00eb t\u00eb sakta dhe reale. Ato na rr\u00ebfejn\u00eb dhe qart\u00ebsojn\u00eb t\u00eb gjitha ndodhit\u00eb si\u00e7 kan\u00eb ndodhur, pa mang\u00ebsi apo tepric\u00eb. Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, thot\u00eb: <strong>\u201cNe po ta tregojm\u00eb ty historin\u00eb e tyre sipas s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs.<\/strong>\u201d (El-Kehf: 13); <strong>\u201cPa dyshim, t\u00eb gjitha k\u00ebto jan\u00eb rr\u00ebfime t\u00eb v\u00ebrteta.\u201d <\/strong>(Ali Imran: 62)<\/p>\n<p>Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, e urdh\u00ebroi t\u00eb D\u00ebrguarin e Tij, t\u2019ua rr\u00ebfej\u00eb njer\u00ebzve at\u00eb \u00e7ka ia m\u00ebsoi atij prej tregimeve, q\u00eb ndoshta ata do ta meditojn\u00eb gjendjen e popujve t\u00eb m\u00ebhersh\u00ebm, e do t\u00eb marrin m\u00ebsime prej jet\u00ebs s\u00eb tyre dhe do t\u00eb largohen prej rrug\u00ebs s\u00eb tyre n\u00eb rast se ishin zullumqar, e do t\u2019i pasojn\u00eb ata n\u00eb rast se ishin n\u00eb rrug\u00eb t\u00eb drejt\u00eb. Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, thot\u00eb: <strong>\u201cTregoju atyre k\u00ebto ngjarje, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb ata t\u00eb mendojn\u00eb.\u201d <\/strong>(El-A\u2019raf: 176); <strong>\u201cN\u00eb tregimet e atyre <\/strong>(t\u00eb d\u00ebrguarve) <strong>ka k\u00ebshilla p\u00ebr ata q\u00eb jan\u00eb me mend. Ky <\/strong>(Kur\u2019an) <strong>nuk \u00ebsht\u00eb tregim i trilluar.\u201d<\/strong> (Jusuf: 111)<\/p>\n<p>Padyshim se nj\u00eb prej tregimeve m\u00eb t\u00eb bukura q\u00eb Allahu e cek n\u00eb Kur\u2019an \u00ebsht\u00eb tregimi i Musait me Hidrin, <em>alejhima selam<\/em>. Ky tregim p\u00ebr\u00e7on parime dhe koncepte plot vlera e dometh\u00ebnie, prandaj vendosa q\u00eb t\u00eb flas rreth tij dhe t\u2019i p\u00ebrmendi disa dobi q\u00eb i kan\u00eb nxjerr dijetar\u00ebt prej k\u00ebtij tregimi.<\/p>\n<p>Musai, <em>alejhi selam<\/em>, nj\u00eb dit\u00eb prej dit\u00ebve ligj\u00ebronte ne mesin e Beni Israil\u00ebve, dhe prej k\u00ebshillave t\u00eb tij zemrat e tyre zbuteshin, syt\u00eb e tyre lotonin. K\u00ebshtu ishte gjendja e gjith\u00eb popujve kur u k\u00ebshillonin nga pejgamber\u00ebt e tyre, p\u00ebr shkak se shpirtrat dhe zemrat e pejgamber\u00ebve ishin t\u00eb mbushura me frik\u00eb dhe dashuri ndaj Allahut.<\/p>\n<p>Pasi q\u00eb kryhet ligj\u00ebrata, nj\u00eb njeri prej Beni Israil\u00ebve i drejtohet Musait, <em>alejhi selam<\/em>, dhe e pyet: \u201cO Musa, a ekziston njeri m\u00eb t\u00eb men\u00e7ur se ti? \u201c &#8211; Musai, <em>alejhi selam<\/em>, duke mos menduar aspak i thot\u00eb: \u201cJo, nuk ka njeri n\u00eb k\u00ebt\u00eb rruzull tok\u00ebsor m\u00eb t\u00eb men\u00e7ur se un\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>Kjo p\u00ebrgjigje e Musait nuk ishte prej mendjemadh\u00ebsis\u00eb, por ishte nj\u00eb realitet. Ai ishte nj\u00ebri prej pejgamber\u00ebve m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj dhe m\u00eb t\u00eb dalluar, i treti me vler\u00eb pas Muhamedit, <em>salallahu alejhi ue selem,<\/em> dhe Ibrahimit, <em>alejhi selam<\/em>. Ishte i D\u00ebrguari i nj\u00eb populli t\u00eb madh dhe t\u00eb zgjedhur, iu dha Teurati i cili ishte drit\u00eb dhe udh\u00ebzim, dhe t\u00eb cilin Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, e shkroi me dor\u00ebn e Tij. Pastaj ishte ai q\u00eb i foli Allahu te kodra Tur, dhe i dhuroi dituri t\u00eb mjaftueshme, mir\u00ebpo edhe n\u00eb rast se dituria e nj\u00eb njeriu \u00ebsht\u00eb e madhe, prej edukat\u00ebs \u00ebsht\u00eb q\u00eb kur t\u00eb pyetet njeri si kjo pyetje, duhet t\u00eb jet\u00eb modest para Allahut dhe t\u00eb p\u00ebrgjigjet se Allahu e di m\u00eb s\u00eb miri se cili \u00ebsht\u00eb m\u00eb i men\u00e7uri n\u00eb tok\u00eb.<\/p>\n<p>Prandaj, Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, e kritikoi Musain, <em>alejhi selam<\/em>, dhe ia b\u00ebri me dije se ekziston nj\u00eb njeri n\u00eb nj\u00eb vend ku takohen dy detet, dhe i cili \u00ebsht\u00eb m\u00eb i ditur se ti. Musai, <em>alejhi selam<\/em>, kur e kupton k\u00ebt\u00eb realitet, vendos q\u00eb ta merr rrug\u00ebn dhe ta takon at\u00eb njeri. E pyet Allahun se si t\u00eb arrij\u00eb deri tek ai, Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, e urdh\u00ebron q\u00eb t\u00eb merr me vete nj\u00eb peshk dhe ta vendos n\u00eb shport\u00eb dhe n\u00eb at\u00eb vend ku do ta humb peshkun, atje \u00ebsht\u00eb vendq\u00ebndrimi i atij njeriu t\u00eb cilin e k\u00ebrkon.<\/p>\n<p>Musai e merr peshkun e vendos n\u00eb shport\u00eb dhe me vete e merr nj\u00eb djalosh, t\u00eb cilin Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, nuk ia p\u00ebrmendi emrin n\u00eb Kur\u2019an, por n\u00eb disa hadithe \u00ebsht\u00eb cekur se ai ka qen\u00eb Jusha ib\u00ebn Nun, i cili do t\u00eb jet\u00eb pejgamber i Beni Israil\u00ebve pas vdekjes s\u00eb Musait, <em>alejhi selam.<\/em><\/p>\n<p>Musai, <em>alejhi selam<\/em>, i drejtohet djaloshit q\u00eb e shoq\u00ebronte dhe i thot\u00eb:<\/p>\n<p><strong>\u201cNuk do t\u00eb pushoj s\u00eb ecuri, derisa t\u00eb arrij n\u00eb vendin ku takohen dy detet, edhe n\u00ebse do t\u00eb m\u00eb duhet t\u00eb udh\u00ebtoj p\u00ebr shum\u00eb koh\u00eb.\u201d <\/strong>(El-Kehf: 60) Prej k\u00ebtij ajeti shihet qart\u00eb vendosm\u00ebria e Musait q\u00eb t\u00eb kaloj\u00eb nj\u00eb rrug\u00eb shum\u00eb t\u00eb gjat\u00eb vet\u00ebm ta takoj\u00eb at\u00eb njeri dhe t\u00eb merr dituri prej tij. Mund t\u00eb themi se Musai, <em>alejhi selam<\/em>, e meriton t\u00eb jet\u00eb model p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb k\u00ebrkuesit e dituris\u00eb.<\/p>\n<p>Abdurrahman es Sadi, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb<\/em>, gjat\u00eb komentimit t\u00eb k\u00ebtyre ajeteve thot\u00eb: <em>\u201cVendosm\u00ebria e Musait q\u00eb ta merr rrug\u00ebn e k\u00ebrkimit t\u00eb dituris\u00eb dhe t\u00eb largohet prej Beni Israil\u00ebve kur ata ishin nevojtar\u00eb p\u00ebr k\u00ebshillat dhe diturin\u00eb e tij, \u00ebsht\u00eb argument se lejohet nj\u00eb njeri i cili d\u00ebshiron ta merr rrug\u00ebn e k\u00ebrkimit t\u00eb dituris\u00eb t\u00eb largohet prej popullit t\u00eb tij, edhe pse ata kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb, me q\u00ebllim q\u00eb ai m\u00eb von\u00eb t\u00eb kthehet edhe m\u00eb i ditur\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Pas nj\u00eb rrug\u00ebtimi t\u00eb gjat\u00eb Musai, <em>alejhi selam<\/em>, s\u00eb bashku me djaloshin arrijn\u00eb te nj\u00eb shk\u00ebmb af\u00ebr bregdetit dhe Musai i lodhur dhe i rraskapitur shtrihet n\u00eb hijen e atij shk\u00ebmbi q\u00eb t\u00eb pushon. Pas nj\u00eb kohe ndodh nj\u00eb mrekulli e Allahut, <em>azze ue xhel<\/em>, peshku i cili ishte i ngordhur dhe sh\u00ebrbente si ushqim gjat\u00eb udh\u00ebtimit, ngjallet dhe fillon t\u00eb l\u00ebviz drejt detit dhe futet n\u00eb det n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb shum\u00eb t\u00eb \u00e7uditshme:<\/p>\n<p><strong>\u201cDhe, kur arrit\u00ebn n\u00eb vendin, ku bashkoheshin dy detet, ata e harruan peshkun e tyre dhe ai rr\u00ebshqiti n\u00eb det, duke e hapur at\u00eb si tunel<\/strong>.<strong>\u201d<\/strong> (El-Kehf: 61)<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb mrekulli e v\u00ebren vet\u00ebm djaloshi, pasi q\u00eb Musai, <em>alejhi selam<\/em>, ishte duke fjetur dhe kur ngrihet Musai prej gjumi djaloshi harron t\u2019i tregoj\u00eb p\u00ebr at\u00eb \u00e7ka kishte ndodhur. P\u00ebrs\u00ebri e marrin rrug\u00ebn e k\u00ebrkimit me shpres\u00eb se do ta takojn\u00eb at\u00eb njeri, dhe kur kaluan m\u00eb tej, Musai i tha shoq\u00ebruesit t\u00eb vet:<\/p>\n<p>\u201c<strong>Na jep drek\u00ebn ton\u00eb, sepse jemi lodhur nga ky udh\u00ebtimi yn\u00eb\u201d <\/strong>(El-Kehf: 62)<\/p>\n<p>Djaloshi tha:<\/p>\n<p><strong>\u201cShiko! Kur ndaluam tek ai shk\u00ebmbi, un\u00eb e<\/strong> <strong>harrova peshkun. Vet\u00ebm djalli m\u00eb b\u00ebri ta harroj e nuk ta thash\u00eb se peshku mori rrug\u00ebn nga deti n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb habitshme.\u201d<\/strong> (El-Kehf: 63)<\/p>\n<p>Djaloshi kur ia tregoi rastin Musait, u g\u00ebzua shum\u00eb dhe i tha: <strong>\u201cKjo \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb po k\u00ebrkojm\u00eb.\u201d<\/strong> (El-Kehf: 64)<\/p>\n<p>Edhe pse kishin kaluar nj\u00eb udh\u00ebtim t\u00eb lodhsh\u00ebm dhe t\u00eb gjat\u00eb, vendos\u00ebn q\u00eb t\u00eb kthehen n\u00eb at\u00eb vend ku kishte humbur peshku. Kur arrit\u00ebn n\u00eb vendin ku bashkohen dy detet e takuan at\u00eb njeri t\u00eb shum\u00ebk\u00ebrkuar:<\/p>\n<p><strong>\u201cAndaj u kthyen n\u00ebp\u00ebr gjurm\u00ebt e veta, dhe gjet\u00ebn nj\u00eb prej rob\u00ebrve Tan\u00eb, t\u00eb cilit i pat\u00ebm dhuruar m\u00ebshir\u00eb prej Nesh dhe i kishim m\u00ebsuar nga ana Jon\u00eb dije.\u201d <\/strong>(El-Kehf: 64-65)<\/p>\n<p>Vendtakimi i cili p\u00ebrmendet n\u00eb Kur\u2019an ku bashkohen dy detet nuk dihet sakt\u00eb se ku \u00ebsht\u00eb. Disa prej dijetar\u00ebve thon\u00eb se \u00ebsht\u00eb vendi ku bashkohen Deti i Kuq me at\u00eb t\u00eb Bardhin, dhe se m\u00eb her\u00ebt mes tyre ka pasur tok\u00eb, e cila m\u00eb von\u00eb \u00ebsht\u00eb hapur dhe mes tyre \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb kanal. Po t\u00eb kishte pasur r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb madhe Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, dhe Pejgamberi, <em>salallahu alejhi ue selem<\/em>, do ta kishin p\u00ebrmendur emrin e k\u00ebtij vendi, mir\u00ebpo p\u00ebrmendja e tij nuk luan rol shum\u00eb t\u00eb madh dhe mendoj se s\u2019ka nevoj\u00eb q\u00eb t\u00eb humbim koh\u00eb q\u00eb ta gjejm\u00eb se ku ka ndodhur takimi. Na mjafton ajo \u00e7ka e ka cekur Allahu se takimi i tyre ka ndodhur n\u00eb vendin ku takohen dy detet.<\/p>\n<p>Emri i k\u00ebtij njeriu nuk dihet sakt\u00eb. Disa prej dijetar\u00ebve kan\u00eb b\u00ebr\u00eb p\u00ebrpjekje q\u00eb ta gjejn\u00eb emrin e tij t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, mir\u00ebpo m\u00eb s\u00eb miri \u00ebsht\u00eb q\u00eb ta quajm\u00eb me emrin Hid\u00ebr, ashtu si e ka em\u00ebruar Pejgamberi, <em>salallahu alejhi ue selem<\/em>, n\u00eb hadithin q\u00eb e transmeton Buhariu prej Ebu Hurejres, <em>radijallahu anhu<\/em>: <em>\u201cHidri \u00ebsht\u00eb quajtur me k\u00ebt\u00eb em\u00ebr, sepse \u00ebsht\u00eb ulur n\u00eb tok\u00eb t\u00eb bardh\u00eb e cila menj\u00ebher\u00eb ka filluar t\u00eb gjelb\u00ebrohet prej tij.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Musai<em>, alejhi selam<\/em>, kur e takoi Hidrin e p\u00ebrsh\u00ebndeti i pari me selam dhe Hidri u \u00e7udit pasi q\u00eb nuk e kishte d\u00ebgjuar k\u00ebt\u00eb p\u00ebrsh\u00ebndetje m\u00eb her\u00ebt dhe i dukej e huaj dhe e panjohur. Prandaj, dijetar\u00ebt thon\u00eb se ky vend ishte n\u00eb nj\u00eb rajon ku jetonin jobesimtar\u00eb.<\/p>\n<p>Musai, <em>alejhi selam<\/em>, kur ia tregon Hidrit q\u00ebllimin e vizit\u00ebs s\u00eb tij se:<\/p>\n<p><strong>\u201cA mund t\u00eb t\u00eb pasoj ty, q\u00eb t\u00eb m\u00eb m\u00ebsosh edhe mua di\u00e7ka prej dituris\u00eb s\u00eb drejt\u00eb q\u00eb t\u00eb \u00ebsht\u00eb dh\u00ebn\u00eb ty?\u201d <\/strong>(El-Kehf: 66) Hidri \u00e7uditet me Musain dhe i thot\u00eb: <em>\u201cA nuk t\u00eb mjafton q\u00eb Teuratin e ke n\u00eb dor\u00ebn t\u00ebnde dhe se t\u00eb vjen shpallja? \u201c <\/em>&#8211; Pastaj i tha: <em>\u201cO Musa, un\u00eb kam dituri q\u00eb ti nuk duhet ta m\u00ebsosh dhe ti ke dituri q\u00eb un\u00eb nuk duhet q\u00eb ta m\u00ebsoj.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Musa, <em>alejhi selam<\/em>, k\u00ebmb\u00ebngulte q\u00eb t\u2019i lejoj\u00eb t\u2019i b\u00ebj shoq\u00ebri gjat\u00eb udh\u00ebtimit dhe t\u00eb m\u00ebsoj prej asaj \u00e7ka nuk e dinte, por Hidri i thot\u00eb: \u201c<strong>Ti nuk mund t\u00eb durosh dot me mua!\u201d <\/strong>(El-Kehf: 67) Hidri e dinte se Musai, <em>alejhi selam<\/em>, nuk do t\u00eb mund t\u00eb b\u00ebj sab\u00ebr dhe se do t\u2019i ngushtohet gjoksi kur ta sheh se \u00e7ka do t\u00eb vepron: <strong>\u201cE si mund t\u00eb durosh <\/strong>(pa pyetur)<strong> para di\u00e7kaje p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn nuk di asgj\u00eb?\u201d<\/strong> (El-Kehf: 68)<\/p>\n<p>Musai, <em>alejhi selam<\/em>, i drejtohet duke i th\u00ebn\u00eb: <strong>\u201cDo t\u00eb m\u00eb gjesh t\u00eb duruesh\u00ebm, n\u00eb dasht\u00eb Allahu e nuk do t\u00eb t\u00eb kund\u00ebrshtoj p\u00ebr asgj\u00eb.\u201d <\/strong>(El-Kehf: 69)<\/p>\n<p>At\u00ebher\u00eb Hidri pranon, por me nj\u00eb kusht: <strong>\u201cN\u00ebse vjen pas meje, mos m\u00eb pyet p\u00ebr asgj\u00eb, derisa t\u00eb ta shpjegoj un\u00eb.\u201d <\/strong>(El-Kehf: 70)<\/p>\n<p>Musai, <em>alejhi selam<\/em>, pajtohet me k\u00ebt\u00eb kusht dhe nisen s\u00eb bashku drejt bregdetit q\u00eb t\u00eb hipin n\u00eb anije dhe t\u00eb kalojn\u00eb n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb bregdetit. Pronar\u00ebt e anijes ishin disa djelmosha t\u00eb cil\u00ebt me sa duket e njihnin Hidrin, p\u00ebr shkak se nuk i k\u00ebrkuan t\u00eb holla p\u00ebr transport. Pas nj\u00eb \u00e7asti Hidri e theu nj\u00eb d\u00ebrras\u00eb prej d\u00ebrrasave t\u00eb anijes dhe e hapi nj\u00eb vrim\u00eb, nd\u00ebrsa Musai e harroi premtimin e tij dhe tha:<\/p>\n<p>\u201c<strong>Mos vall\u00eb, e hape vrim\u00ebn p\u00ebr t\u2019i mbytur udh\u00ebtar\u00ebt e saj? Me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, ke b\u00ebr\u00eb pun\u00eb t\u00eb shum\u00eb t\u00eb keqe\u201d <\/strong>(El-Kehf: 71)<\/p>\n<p>Hidri ia rikujtoi Musait premtimin:<\/p>\n<p>\u201c<strong>A nuk t\u00eb thash\u00eb se ti nuk mund t\u00eb durosh me mua? \u201c <\/strong>(El-Kehf: 72) nd\u00ebrsa Musai u p\u00ebrgjigj:<strong> \u201cMos m\u00eb qorto p\u00ebr at\u00eb q\u00eb harrova dhe mos m\u00eb ngarko me v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb pun\u00ebt e mia!\u201d <\/strong>(El-Kehf: 73)<\/p>\n<p>Pejgamberi, <em>salallahu alejhi ue selem<\/em>, tha: <em>\u201cMusai harroi her\u00ebn e par\u00eb\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Pasi q\u00eb zbrit\u00ebn prej anijes i pan\u00eb disa f\u00ebmij\u00eb q\u00eb loznin af\u00ebr bregdetit. Hidri iu afrua nj\u00ebrit prej tyre, e shtriri p\u00ebr toke dhe ia k\u00ebputi kok\u00ebn. Kur e pa Musai k\u00ebt\u00eb vep\u00ebr u \u00e7mend, s\u2019duroi dot dhe u nis drejt Hidrit duke ia mohuar vepr\u00ebn: <strong>\u201cP\u00ebrse vrave nj\u00eb njeri t\u00eb pafajsh\u00ebm q\u00eb nuk ka vrar\u00eb ask\u00ebnd?! V\u00ebrtet q\u00eb ke b\u00ebr\u00eb nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb tmerrshme\u201d <\/strong>(El-Kehf: 74) Kurse Hidri iu p\u00ebrgjigj: <strong>\u201cA nuk t\u00eb thash\u00eb se ti nuk mund t\u00eb durosh me mua?\u201d <\/strong>(El-Kehf: 75)<\/p>\n<p>Kjo ishte nj\u00eb sprov\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb dhe e r\u00ebnd\u00eb p\u00ebr Musain, <em>alejhi selam<\/em>, sepse ai ishte m\u00ebsuar t\u00eb th\u00ebrriste n\u00eb t\u00eb mir\u00eb dhe t\u00eb ndalonte nga e keqja, sheriati i tij i ndalonte ato vepra \u00e7ka i vepronte Hidri, nd\u00ebrsa ai detyrohej t\u00eb hesht\u00eb.<\/p>\n<p>Musai k\u00ebrkoi edhe nj\u00eb shans prej Hidrit dhe i tha: <strong>\u201cN\u00ebse pas k\u00ebsaj do t\u00eb t\u00eb pyes s\u00ebrish p\u00ebr \u00e7far\u00ebdo gj\u00ebje, at\u00ebher\u00eb mos m\u00eb mbaj m\u00eb n\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb t\u00ebnde! Tashm\u00eb ke arsye <\/strong>(t\u00eb mjaftueshme)<strong> nga ana ime <\/strong>(p\u00ebr t\u2019u ndar\u00eb prej meje)<strong>!\u201d <\/strong>(El-Kehf: 76)<\/p>\n<p>T\u00eb dy vazhduan t\u00eb ecin, derisa arrit\u00ebn n\u00eb nj\u00eb fshat dhe u k\u00ebrkuan banor\u00ebve t\u00eb tij, q\u00eb t\u2019u jepnin p\u00ebr t\u00eb ngr\u00ebn\u00eb, por ata nuk i pranuan mysafir\u00eb. Pa dyshim se kjo \u00ebsht\u00eb n\u00eb kund\u00ebrshtim me fisnik\u00ebrin\u00eb dhe bujarin\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb shenj\u00eb e besimit t\u00eb dob\u00ebt dhe t\u00eb mang\u00ebt. Pejgamberi, <em>salallahu alejhi ue selem,<\/em> ka th\u00ebn\u00eb: \u201c<em>Kush i beson Allahut dhe dit\u00ebs s\u00eb Fundit le ta gostis\u00eb dhe fisnik\u00ebroj\u00eb mysafirin\u201d .<\/em><\/p>\n<p>Rrug\u00ebs duke ecur ndesh\u00ebn nj\u00eb mur q\u00eb ishte duke u rr\u00ebzuar dhe Hidri e drejtoi q\u00eb mos t\u00eb rr\u00ebzohet dhe kjo me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb ishte nj\u00eb gjest i \u00e7uditsh\u00ebm prej an\u00ebs s\u00eb tij, p\u00ebr shkak se ata e refuzuan si mysafir, kurse ai u drejtoi murin n\u00eb fshat. Kur e pa Musai k\u00ebt\u00eb gjest t\u00eb Hidrit tha: <strong>\u201cSikur t\u00eb kishe dashur ti, mund t\u00eb k\u00ebrkoje shp\u00ebrblim p\u00ebr k\u00ebt\u00eb\u201d <\/strong>(El-Kehf: 77)<\/p>\n<p>Me k\u00ebt\u00eb Musai theu premtimin e dh\u00ebn\u00eb dhe Hidri i tha: <strong>\u201cKjo \u00ebsht\u00eb ndarja nd\u00ebrmjet meje dhe teje. Un\u00eb do t\u2019i shpjegoj ty ato gj\u00ebra p\u00ebr t\u00eb cilat nuk munde t\u00eb durosh\u201d <\/strong>(El-Kehf: 78)<\/p>\n<p>Pejgamberi, <em>salallahu alejhi ue selem<\/em>, tha: \u201c<em>Kishim pasur d\u00ebshir\u00eb q\u00eb Musai t\u00eb duronte m\u00eb tep\u00ebr q\u00eb Allahu, azze ue xhel, t\u00eb na rr\u00ebfente m\u00eb shum\u00eb prej ndodhis\u00eb s\u00eb tyre\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Hidri filloi t\u2019ia tregoj\u00eb Musait urt\u00ebsit\u00eb dhe fsheht\u00ebsit\u00eb e atyre veprave q\u00eb Musai nuk mundi t\u00eb b\u00ebj durim. S\u00eb pari e njoftoi p\u00ebr anijen: <strong>\u201cSa i p\u00ebrket anijes, ajo ishte pron\u00eb e disa t\u00eb varf\u00ebrve, q\u00eb punonin n\u00eb det. Un\u00eb desha ta d\u00ebmtoj, sepse prapa tyre gjendej nj\u00eb mbret i cili merrte me dhun\u00eb \u00e7do anije t\u00eb mir\u00eb\u201d <\/strong>(El-Kehf: 79)<\/p>\n<p>Kjo ishte urt\u00ebsia e d\u00ebmtimit t\u00eb anijes. Djelmoshat q\u00eb e kishin n\u00eb pron\u00eb anijen ishin t\u00eb varf\u00ebr dhe me k\u00ebt\u00eb anijen furnizoheshin, nd\u00ebrsa mbreti i asaj kohe ishte nj\u00eb zullumqar i cili \u00e7do anije t\u00eb mir\u00eb e merrte p\u00ebr vete. Prandaj, prej m\u00ebshir\u00ebs s\u00eb Allahut ndaj tyre un\u00eb e d\u00ebmtova nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb saj, q\u00eb mos t\u2019ua merr mbreti anijen t\u00ebr\u00ebsisht dhe t\u00eb mbet\u00ebn pa furnizim. Dijetar\u00ebt thon\u00eb se kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rregull e madhe n\u00eb sheriat, ku me veprimin e nj\u00eb sherri t\u00eb vog\u00ebl, mbrohesh prej nj\u00eb sherri m\u00eb t\u00eb madh.<\/p>\n<p>Kurse: \u201c<strong>Sa p\u00ebr djaloshin, prind\u00ebrit e tij ishin besimtar\u00eb. Ne e dinim se <\/strong>(dashuria p\u00ebr t\u00eb)<strong> do t\u2019i \u00e7onte ata n\u00eb t\u00eb keqe dhe mohim, dhe d\u00ebshiruam q\u00eb Zoti i tyre, n\u00eb vend t\u00eb atij t\u2019u jepte nj\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb, m\u00eb t\u00eb past\u00ebr dhe m\u00eb t\u00eb m\u00ebshirsh\u00ebm\u201d <\/strong>(El-Kehf: 80)<\/p>\n<p>Urt\u00ebsia e vrasjes s\u00eb djaloshit ishte se ekzistonte frika q\u00eb prind\u00ebrit prej dashuris\u00eb q\u00eb ndjenin ndaj tij, t\u00eb ndikohen prej tij dhe t\u2019i \u00e7onte ata n\u00eb t\u00eb keqe dhe mohim. Allahu prej m\u00ebshir\u00ebs s\u00eb Tij d\u00ebshironte t\u2019ua z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb at\u00eb djalosh i cili nuk i respektonte ligjet e Allahut, nuk i respektonte prind\u00ebrit dhe lidhjet familjare, me nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb n\u00eb fe dhe moral.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa<strong>: \u201cSa i p\u00ebrket murit, ai u takonte dy djelmoshave jetim\u00eb n\u00eb qytet dhe, n\u00ebn t\u00eb gjendej nj\u00eb thesar i tyre. Babai i tyre kishte qen\u00eb njeri i mir\u00eb, prandaj Zoti yt d\u00ebshiroi q\u00eb ata t\u00eb arrinin mosh\u00ebn e pjekuris\u00eb e ta nxirrnin thesarin e tyre, si m\u00ebshir\u00eb nga Zoti yt\u201d <\/strong>(El-Kehf: 81-82)<\/p>\n<p>Ky \u00ebsht\u00eb argument i qart\u00eb se njeriu kur \u00ebsht\u00eb i mir\u00eb me Allahun, p\u00ebrfiton ai vet dhe p\u00ebrfitojn\u00eb pasardh\u00ebsit e tij. Po ashtu \u00ebsht\u00eb argument se jetim\u00ebt jan\u00eb n\u00ebn mbrojtjen e Allahut dhe Ai i mbron prej skamjes dhe v\u00ebshtir\u00ebsive t\u00eb jet\u00ebs. Prandaj, mos t\u00eb frikohet njeri se n\u00eb rast se vdes f\u00ebmij\u00ebt e tij do t\u00eb vuajn\u00eb prej skamjes dhe varf\u00ebris\u00eb, se p\u00ebr to do t\u00eb kujdeset Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>.<\/p>\n<p>N\u00eb fund Hidri i thot\u00eb Musait: <strong>\u201cUn\u00eb k\u00ebt\u00eb nuk e kam b\u00ebr\u00eb sipas gjykimit tim. Ky \u00ebsht\u00eb shpjegimi i asaj, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn ti s\u2019munde t\u00eb duroje!\u201d <\/strong>(El-Kehf: 82)<\/p>\n<p>Pra, t\u00eb gjitha ato \u00e7ka i veprova nuk kan\u00eb qen\u00eb prej mendjes sime, por urdh\u00ebresa nga ana e Allahut q\u00eb ti, o Musa, t\u00eb marrish m\u00ebsim dhe t\u00eb b\u00ebhesh m\u00eb i duruesh\u00ebm.<\/p>\n<p><strong>Hidri a ishte njeri i mir\u00eb (velij) apo lajm\u00ebtar (nebij) prej an\u00ebs s\u00eb Allahut?<\/strong><\/p>\n<p>Dijetar\u00ebt rreth k\u00ebsaj \u00e7\u00ebshtjeje jan\u00eb ndar\u00eb n\u00eb mendime:<\/p>\n<p><strong>Mendimi i par\u00eb:<\/strong> Hidri \u00ebsht\u00eb njeri i mir\u00eb, e jo lajm\u00ebtar. Ky \u00ebsht\u00eb mendimi i dijetarit Abdurrahman es Sadit, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb,<\/em> pastaj mendimi i Shejh Uthejminit dhe disa t\u00eb tjer\u00ebve.<\/p>\n<p>Shejh Uthejmini, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb, <\/em>thot\u00eb: <em>\u201cCitatet aludojn\u00eb se Hidri nuk ishte as lajm\u00ebtar e as i d\u00ebrguar, mir\u00ebpo ishte njeri i mir\u00eb, t\u00eb cilit Allahu ia kishte dh\u00ebn\u00eb disa mrekulli q\u00eb t\u2019i tregoj\u00eb Musait se ai nuk ishte m\u00eb i dituri n\u00eb tok\u00eb. Argument p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00ebsht\u00eb ajeti:<strong> \u201cdhe gjet\u00ebn nj\u00eb prej rob\u00ebrve Tan\u00eb\u201d<\/strong> .<\/em><\/p>\n<p>Abdurrahman es Sadi, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb,<\/em> thot\u00eb: <em>\u201cHidri nuk ishte as lajm\u00ebtar e as i d\u00ebrguar, mir\u00ebpo ishte njeri mir\u00eb t\u00eb cilin Allahu e kishte frym\u00ebzuar dhe ia kishte dhuruar disa mrekulli dhe dituri t\u00eb posa\u00e7me q\u00eb t\u2019i tregon Musait se ai nuk \u00ebsht\u00eb njeriu m\u00eb i men\u00e7ur\u201d .<\/em><\/p>\n<p><strong>Mendimi i dyt\u00eb: <\/strong>Hidri \u00ebsht\u00eb lajm\u00ebtar, e jo vet\u00ebm njeri i mir\u00eb. Ky \u00ebsht\u00eb mendimi i ib\u00ebn Kethirit, Muhamed el Emin esh Shenkiti, dhe shum\u00eb dijetar\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p>Argumentet e tyre jan\u00eb:<\/p>\n<p>1- Fjala e Allahut <em>azze ue xhel<\/em>: <strong>\u201cdhe gjet\u00ebn nj\u00eb prej rob\u00ebrve Tan\u00eb, t\u00eb cilit i pat\u00ebm dhuruar m\u00ebshir\u00eb prej Nesh dhe i kishim m\u00ebsuar nga ana Jon\u00eb dije\u201d <\/strong>(El-Kehf: 65)<\/p>\n<p>Muhamed el Emin esh Shenkiti, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb<\/em>, thot\u00eb se fjala <strong><em>m\u00ebshir\u00eb<\/em> <\/strong>e cila ka ardhur n\u00eb k\u00ebt\u00eb ajet, p\u00ebrs\u00ebritet p\u00ebrdorimi i saj n\u00eb Kur\u2019an si <strong>profeci<em>. <\/em><\/strong>Shembull e kemi n\u00eb suren Zuhruf:<em> \u201c<\/em><strong>Sikur t\u2019i kishte zbritur ky Kur\u2019an ndonj\u00eb njeriu t\u00eb madh prej nj\u00ebrit nga k\u00ebto dy qytete. Vall\u00eb, a mos jan\u00eb ata q\u00eb e ndajn\u00eb m\u00ebshir\u00ebn <\/strong>(profecin\u00eb) <strong>e Zotit t\u00ebnd?\u201d <\/strong>(Ez-Zuhruf: 31-32)<\/p>\n<p>2- Fjala e Allahut <em>azze ue xhel: <strong>\u201c<\/strong><\/em><strong>Musai i tha atij: \u201cA mund t\u00eb t\u00eb pasoj ty, q\u00eb t\u00eb m\u00eb m\u00ebsosh edhe mua di\u00e7ka prej dituris\u00eb s\u00eb drejt\u00eb q\u00eb t\u00eb \u00ebsht\u00eb dh\u00ebn\u00eb ty? Ai u p\u00ebrgjigj: \u201cTi nuk mund t\u00eb durosh dot me mua! E si mund t\u00eb durosh <\/strong>(pa pyetur)<strong> para di\u00e7kaje p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn nuk di asgj\u00eb\u201d? <\/strong>(Musai)<strong> tha: \u201cDo t\u00eb m\u00eb gjesh t\u00eb duruesh\u00ebm, n\u00eb dasht\u00eb Allahu e nuk do t\u00eb t\u00eb kund\u00ebrshtoj p\u00ebr asgj\u00eb.\u201d <\/strong>(Hidri)<strong> i tha: \u201cN\u00ebse vjen pas meje, mos m\u00eb pyet p\u00ebr asgj\u00eb, derisa t\u00eb ta shpjegoj un\u00eb!\u201d <\/strong>(El-Kehf: 66-70)<\/p>\n<p>Ib\u00ebn Kethiri, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb<\/em>, thot\u00eb se po t\u00eb kishte qen\u00eb Hidri velij nuk do t\u2019i fliste Musai me k\u00ebt\u00eb gjuh\u00eb dhe nuk do t\u00eb k\u00ebrkonte udh\u00ebtim me t\u00eb q\u00eb t\u00eb merr m\u00ebsim.<\/p>\n<p>3- Mbytja e djaloshit nga ana e Hidrit, <em>alejhi selam<\/em>, nuk ishte p\u00ebrve\u00e7 se me urdh\u00ebr t\u00eb Allahut dhe me shpalljen e Tij. Velijit nuk i takon t\u00eb vepron k\u00ebsisoj vepra p\u00ebr shkak se nuk ka mbrojtje nga ana e Allahut, kurse lajm\u00ebtarit i vjen shpallja dhe ka mbrojtje.<\/p>\n<p>4- Komenti i ngjarjeve dhe se ajo nuk ishte me vet d\u00ebshir\u00ebn e Hidrit, <em>alejhi selam,<\/em> por me urdhrin e Allahut: <em>\u201c<\/em><strong>Un\u00eb k\u00ebt\u00eb nuk e kam b\u00ebr\u00eb sipas gjykimit tim\u201d<\/strong> (El-Kehf: 82)<\/p>\n<p><strong>A \u00ebsht\u00eb ende gjall\u00eb Hidri, <em>alejhi selam<\/em>?<\/strong><\/p>\n<p>Pretenduan disa prej dijetar\u00ebve sikur imam Kurtubiu, imam Neveviu, ib\u00ebn Salahi dhe disa t\u00eb tjer\u00eb se Hidri, <em>alejhi selam,<\/em> \u00ebsht\u00eb ende gjall\u00eb p\u00ebr shkak se ka pir\u00eb uj\u00eb prej burimit t\u00eb Jet\u00ebs, dhe se takohet me Iljasin, <em>alejhi selam<\/em>, p\u00ebr \u00e7do vit n\u00eb Qabe.<\/p>\n<p>Pretendimet e k\u00ebtij grupi dijetar\u00ebsh i kund\u00ebrshton shumica e dijetar\u00ebve dhe thon\u00eb se ky pretendim \u00ebsht\u00eb i pabaz\u00eb, k\u00ebt\u00eb s\u2019e pranon as feja, as logjika dhe as tradita. T\u00eb gjitha hadithet me \u00e7ka argumentohen jan\u00eb t\u00eb dob\u00ebta, t\u00eb shpikura ose jan\u00eb prej Israilijat\u00ebve. Po t\u00eb kishte qen\u00eb Hidri, <em>alejhi selam,<\/em> gjall\u00eb do t\u00eb detyronte t\u00eb takohet me Pejgamberin, <em>salallahu alejhi ue selem,<\/em> dhe ta pasoj\u00eb at\u00eb, p\u00ebr shkak se askujt nuk i takon t\u00eb del prej sheriatit t\u00eb Muhamedit, <em>salallahu alejhi ue selem,<\/em> i cili \u00ebsht\u00eb d\u00ebrguar p\u00ebr krejt njer\u00ebzimin e jo vet\u00ebm p\u00ebr nj\u00eb popull.<\/p>\n<p>Pra, mendimi i atyre dijetar\u00ebve me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb \u00ebsht\u00eb i \u00e7uditsh\u00ebm dhe po ashtu i rreziksh\u00ebm, se disa prej grupeve t\u00eb devijuar do ta marrin si argument q\u00eb t\u2019i argumentojn\u00eb bindjet e tyre t\u00eb kota.<\/p>\n<p><strong>A ka dal\u00eb Hidri, <em>alejhi selam,<\/em> prej sheriatit t\u00eb Musait, <em>alejhi selam<\/em>?<\/strong><\/p>\n<p>Disa grupe t\u00eb devijuara si sufit\u00eb dhe ata q\u00eb i pasojn\u00eb besimet e tyre, pretendojn\u00eb se lejohet me dal prej sheriatit t\u00eb Muhamedit, <em>salallahu alejhi ue selem, <\/em>ashtu si ka dal Hidri prej sheriatit t\u00eb Musait. Ata thon\u00eb se dispozitat vlejn\u00eb p\u00ebr pejgamber\u00ebt dhe njer\u00ebzit e thjesht\u00eb, nd\u00ebrsa evlijat dhe njer\u00ebzit e posa\u00e7\u00ebm nuk kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr ato dispozita. Ata thon\u00eb se duhet gjykuar me at\u00eb q\u00eb iu frym\u00ebzohet atyre n\u00eb zemra nga ana e Allahut, ashtu si u frym\u00ebzua Hidri dhe veproi n\u00eb kund\u00ebrshtim me ligjet e Musait.<\/p>\n<p>Ib\u00ebn Tejmijje, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb<\/em>, thot\u00eb se: \u201cK\u00ebto th\u00ebnie jan\u00eb injoranca dhe devijime t\u00eb m\u00ebdha, bile jan\u00eb prej llojit m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb nifakut, kufrit dhe mohimit. Dihet qart\u00eb se Muhamedi, <em>salallahu alejhi ue selem,<\/em> \u00ebsht\u00eb d\u00ebrguar p\u00ebr mbar\u00eb njer\u00ebzimin, arab\u00ebt dhe joarab\u00ebt, p\u00ebr njer\u00ebzit dhe xhin\u00ebt, p\u00ebr mbret\u00ebrit dhe asket\u00ebt, p\u00ebr dijetar\u00ebt dhe njer\u00ebzit e thjesht\u00eb dhe se porosia e tij \u00ebsht\u00eb e vlefshme deri n\u00eb Dit\u00ebn e Gjykimit dhe askush nuk lejohet q\u00eb t\u00eb del jasht\u00eb ligjit t\u00eb tij, <em>salallahu alejhi ue selem<\/em>.<\/p>\n<p>Ata t\u00eb cil\u00ebt argumentohen me tregimin e Hidrit, duhet ta din\u00eb se Musai nuk ka qen\u00eb i d\u00ebrguar te Hidri dhe as Hidri nuk ka qen\u00eb te Musai. K\u00ebt\u00eb e d\u00ebshmon hadithi i sakt\u00eb ku Hidri i thot\u00eb Musait: \u201c<em>O Musa, un\u00eb kam dituri q\u00eb ti nuk duhet ta m\u00ebsosh dhe ti ke dituri q\u00eb un\u00eb nuk duhet q\u00eb ta m\u00ebsoj\u201d<\/em>. Musai, <em>alejhi selam,<\/em> ka qen\u00eb i d\u00ebrguar te nj\u00eb popull, nd\u00ebrsa Muhamedi, <em>salallahu alejhi ue selem,<\/em> \u00ebsht\u00eb d\u00ebrguar p\u00ebr nbar\u00eb njer\u00ebzimin dhe me d\u00ebrgimin e tij \u00ebsht\u00eb plot\u00ebsuar feja dhe se nuk pas tij t\u00eb d\u00ebrguar tjet\u00ebr, prandaj nuk i lejohet askujt t\u00eb dal prej sheriatit t\u00eb tij dhe kush e pretendon k\u00ebt\u00eb \u00ebsht\u00eb qafir me pajtimin e gjith\u00eb musliman\u00ebve\u201d.<\/p>\n<p>Ib\u00ebn Kajimi, <em>Allahu m\u00ebshiroft\u00eb<\/em>, thot\u00eb se ai i cili e pretendon k\u00ebt\u00eb besim del prej Islamit t\u00ebr\u00ebsisht. Ai nuk prej evliave t\u00eb Allahut, por prej evliave t\u00eb shejtanit.<\/p>\n<p>Hidri, <em>alejhi selam<\/em>, i tha Musait se t\u00eb gjitha veprat i ka vepruar sipas urdhrave t\u00eb Allahut. A munden t\u00eb dalin dijetar\u00ebt e sufive dhe t\u00eb thon\u00eb Allahu na ka urdh\u00ebruar t\u00eb veprojm\u00eb di\u00e7ka \u00e7ka \u00ebsht\u00eb e ndaluar n\u00eb ligjin e Tij?<\/p>\n<p>Si t\u2019i kishte th\u00ebn\u00eb Hidri Musait, <em>alejhi selam<\/em>, se un\u00eb kam dituri q\u00eb ti nuk duhet ta m\u00ebsosh dhe ti ke dituri q\u00eb un\u00eb nuk duhet q\u00eb ta m\u00ebsoj, kjo konsiderohet dalje prej sheriatit t\u00eb Musait, kjo nuk i lejohet q\u00eb ta thot\u00eb n\u00eb sheriatin e Muhamedit, <em>salallahu alejhi ue selem,<\/em> p\u00ebr shkak se Allahu, <em>azze ue xhel<\/em>, thot\u00eb: <strong>\u201cSot jua p\u00ebrsosa fen\u00eb tuaj\u201d <\/strong>(El-Maide: 3)<\/p>\n<p>Shihet qart\u00eb se sufit\u00eb kuptimin e tregimit t\u00eb Hidrit me Musain, <em>alejhima selam,<\/em> e kan\u00eb kuptuar gabimisht dhe se realiteti \u00ebsht\u00eb krejt di\u00e7ka tjet\u00ebr. Disa prej tyre i shfryt\u00ebzojn\u00eb k\u00ebto argumente t\u2019i mbulojn\u00eb m\u00ebkatet e tyre dhe epshet e tyre dhe t\u2019i fitojn\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsit\u00eb e k\u00ebsaj bote. Mir\u00ebpo duhet ta din\u00eb se n\u00eb rast se nuk pendohen prej k\u00ebtij besimi t\u00eb kot\u00eb, d\u00ebnimi i tij \u00ebsht\u00eb Xhehenemi i p\u00ebrhersh\u00ebm.<\/p>\n<p>Imam Kurtubiu, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb,<\/em> i p\u00ebrcjell fjal\u00ebt e Ebu Abasit, <em>Allahu e m\u00ebshiroft\u00eb,<\/em> i cili thot\u00eb se ai q\u00eb e ka k\u00ebt\u00eb besim \u00ebsht\u00eb qafir dhe nuk k\u00ebrkohet prej tij pendimi, por vritet p\u00ebr shkak se kjo \u00ebsht\u00eb mohim i asaj q\u00eb e di \u00e7do njeri se \u00ebsht\u00eb n\u00eb kund\u00ebrshtim me fen\u00eb e Allahut <em>azze ue xhel<\/em>.<\/p>\n<p><strong>LITERATUR\u00cb E KONSULTUAR:<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>KUR\u2019ANI i madh\u00ebrish\u00ebm, Prof. Hasan I. Nahi<\/li>\n<li>Fethul Bari, sherh Sahih el Buhari, ib\u00ebn Haxher el Askalani<\/li>\n<li>Bidaje ue Nihaje, ib\u00ebn Kethiri<\/li>\n<li>Sahih el Kisas el Enbija, Omer Eshkar<\/li>\n<li>Ejser et Tefasir, Ebu Bek\u00ebr el Xhezairij<\/li>\n<li>El Mehdij, Ismail el Mukadim<\/li>\n<li>Tefsir suretul (El-Kehf:, shejh Uthejmin<\/li>\n<li>El Xhamiu fi ehkam el Kur\u2019an, imam el Kurtubij<\/li>\n<li>Edva el Bejan, shejh Muhamed Emin esh Shenkiti<\/li>\n<li>Tejsir el Kerim err Rrahman, shejh Abdurrahman es Sadi<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>P\u00ebrgatiti: Irfan Jahiu<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00eb gjitha tregimet n\u00eb Kur\u2019an dhe Hadithet e v\u00ebrteta jan\u00eb t\u00eb sakta dhe reale. Ato na rr\u00ebfejn\u00eb dhe qart\u00ebsojn\u00eb t\u00eb gjitha ndodhit\u00eb si\u00e7 kan\u00eb ndodhur, pa mang\u00ebsi apo tepric\u00eb. Allahu, azze ue xhel, thot\u00eb: \u201cNe po ta tregojm\u00eb ty historin\u00eb e tyre sipas s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs.\u201d (El-Kehf: 13); \u201cPa dyshim, t\u00eb gjitha k\u00ebto jan\u00eb rr\u00ebfime t\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":6464,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,4,6,67,24,23],"tags":[],"class_list":{"0":"post-6463","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-c95-ahlak","8":"category-c86-akide","9":"category-c96-davet","10":"category-te-zgjedhura","11":"category-c91-tregime","12":"category-c89-urtesi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6463","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6463"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6463\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6465,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6463\/revisions\/6465"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6464"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6463"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6463"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6463"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}