{"id":788,"date":"2015-05-29T17:31:43","date_gmt":"2015-05-29T17:31:43","guid":{"rendered":"http:\/\/shkollaislame.com\/SHKIWP\/index.php\/2015\/05\/29\/fetva-nr-67\/"},"modified":"2015-05-29T17:31:43","modified_gmt":"2015-05-29T17:31:43","slug":"fetva-nr-67","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/shkollaislame.com\/?p=788","title":{"rendered":"Fetva nr. 67"},"content":{"rendered":"<p>Pyetje:<br \/>K&euml;rkoj nga ju hoxh&euml; i nderuar t&#8217;ua qart&euml;soni musliman&euml;ve &ccedil;&euml;shtjen e leximit t&euml; Kur&#8217;anit p&euml;r t&euml; vdekurit, lejohet apo jo?<br \/>Si dhe hadithet q&euml; kan&euml; ardhur n&euml; lidhje me k&euml;t&euml; &ccedil;&ecirc;shtje, cila &euml;sht&euml; dispozita e tyre!? <!--more--> <\/p>\n<p>P&euml;rgjigje:<br \/>Leximi i Kur&#8217;anit p&euml;r t&euml; vdekurit nuk ka baz&euml; t&euml; islam, baz&euml; e cila ia vlen t&euml; bazohemi dhe t&euml; argumentohemi me t&euml;.<br \/>Ajo, t&euml; cil&euml;n e legjitimon sheriati islam &euml;sht&euml; leximi i Kur&#8217;anit nga muslimani i cili &euml;sht&euml; gjall&euml; (&euml;sht&euml; duke jetuar, ende nuk ka vdekur), n&euml; m&euml;nyr&euml; q&euml; t&euml; meditoj&euml; rreth ajeteve t&euml; Kur&#8217;anit, t&#8217;i studjoj&euml; ato e k&euml;shtu me rradh.<br \/>Nd&euml;rsa, leximi i Kur&#8217;anit p&ecirc;r t&euml; vdekurit, qoft&euml; tek varri i tij gjat&euml; varrosjes, ose pas nj&euml; kohe pas vdekjes s&euml; tij, p&ecirc;r gj&euml;ra t&euml; tilla ne nuk jemi ne dijeni se kan&euml; baz&euml; n&euml; fen&euml; e Allahut.<br \/>Dijetar&euml;t, rreth&euml; k&euml;saj mesele kan&euml; shkruar libra t&euml; ndryshme, nj&euml; pakic&euml; nga ta e kan&euml; lejuar leximin e Kur&#8217;anit p&euml;r t&euml; vdekurit, me q&euml;llim q&euml; ky lexim t&#8217;u llogaritet atyre sikur sadaka, andaj edhe kan&euml; lejuar leximin e Kur&#8217;anit dhe t&euml; b&euml;rit hatme p&euml;r t&euml; vdekurit, pra e kan&euml; lejuar nga ky aspekt apo q&euml;llim.<br \/>Kurse, shum&euml; prej dijat&euml;rve q&euml; kan&euml; ndaluar nj&euml; gj&euml; t&euml; till&euml;, kan&euml; th&euml;n&euml;:<br \/>&#8220;&Ccedil;&euml;shtja e ibadeteve q&euml;ndron k&euml;shtu:<br \/>Ibadetet jan&euml; gj&euml;ra q&euml; nuk guxojn&euml; t&euml; veprohen, p&euml;rpos n&euml;se vjen nj&euml; argument i cili legjitimon ndonj&euml; adhurim, andaj nuk lejohet legjitimiteti i ndonj&euml; adhurimi pa ardhur argumenti i sakt&euml; dhe i qart&euml; p&euml;r t&euml; (sepse ibadetet jan&euml; teukifije e jo ixhtihadije).&#8221;<br \/>Muhamedi, alejhi selam, ka th&euml;n&euml;:<br \/>\u0645\u0646 \u0639\u0645\u0644 \u0639\u0645\u0644\u0627 \u0644\u064a\u0633 \u0639\u0644\u064a\u0647 \u0623\u0645\u0631\u0646\u0627 \u0641\u0647\u0648 \u0631\u062f.<br \/>&#8220;Kush vepron nj&euml; vep&euml;r e cila nuk &euml;sht&euml; prej neve, ajo vep&ecirc;r &euml;sht&euml; e refuzuar.&#8221;<br \/>(Muslimi(1718) nga hadithi i Aishes RadijAllahu anha).<br \/>Nuk ka argument t&euml; qart&euml; i cili legjitimon leximin e Kur&#8217;anit p&euml;r t&euml; vdekurit.<br \/>Obligohemi t&euml; q&euml;ndrojm&euml; n&euml; baz&euml; dhe t&euml; b&euml;jm&euml; ato adhurime q&euml; na ka lajmruar Allahu dhe i d&euml;rguari i Tij, andaj mos t&euml; lexojm&euml; Kur&#8217;an p&euml;r t&euml; vdekurit.<br \/>Argumentet q&euml; na lajmrojn&euml; se gj&euml;rat q&euml; i shkojn&euml; t&euml; vdekurve jan&euml;:<br \/>1. L&euml;mosha.<br \/>2. Lutja, duaja.<br \/>3. Kryerja e haxhit.<br \/>4. Kryerja e umres.<br \/>5. Larja e borxhit.<br \/>P&euml;r k&euml;to gj&euml;ra p&euml;rfiton i vdekuri.<br \/>Muhamedi, alejhi selam, ka th&euml;n&euml;:<br \/>\u0625\u0630\u0627 \u0645\u0627\u062a \u0627\u0628\u0646 \u0622\u062f\u0645 \u0627\u0646\u0642\u0637\u0639 \u0639\u0645\u0644\u0647 \u0625\u0644\u0627 \u0645\u0646 \u062b\u0644\u0627\u062b: \u0635\u062f\u0642\u0629 \u062c\u0627\u0631\u064a\u0629\u060c \u0623\u0648 \u0639\u0644\u0645 \u064a\u0646\u062a\u0641\u0639 \u0628\u0647\u060c \u0623\u0648 \u0648\u0644\u062f \u0635\u0627\u0644\u062d \u064a\u062f\u0639\u0648\u0627 \u0644\u0647.<br \/>&#8221;N&euml;se vdes i biri Ademit, i nd&euml;rprehen t&euml; gjitha veprat e tij, p&euml;rpos tre prej tyre:<br \/>l&euml;mosha rrjedh&euml;se, dituria p&euml;rmes t&euml; cil&ecirc;s p&euml;rfitojn&euml; t&euml; tjer&euml; dhe l&euml;nia e ndonj&euml; pasardh&euml;si t&euml; hajrit(t&euml; dobish&euml;m) i cili lutet p&euml;r t&euml;.&#8221;<br \/>(Muslimi(1231) nga hadithi i Ebu Hurejres radijAllahu anhu).<br \/>Allahu i Madh&euml;uar, thot&euml;:<br \/>\u0648\u064e\u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u062c\u064e\u0627\u0621\u064f\u0648\u0627 \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0628\u064e\u0639\u0652\u062f\u0650\u0647\u0650\u0645\u0652 \u064a\u064e\u0642\u064f\u0648\u0644\u064f\u0648\u0646\u064e \u0631\u064e\u0628\u0651\u064e\u0646\u064e\u0627 \u0627\u063a\u0652\u0641\u0650\u0631\u0652 \u0644\u064e\u0646\u064e\u0627 \u0648\u064e\u0644\u0650\u0625\u0650\u062e\u0652\u0648\u064e\u0627\u0646\u0650\u0646\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0633\u064e\u0628\u064e\u0642\u064f\u0648\u0646\u064e\u0627 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u064a\u0645\u064e\u0627\u0646\u0650 \u0648\u064e\u0644\u064e\u0627 \u062a\u064e\u062c\u0652\u0639\u064e\u0644\u0652 \u0641\u0650\u064a \u0642\u064f\u0644\u064f\u0648\u0628\u0650\u0646\u064e\u0627 \u063a\u0650\u0644\u0651\u064b\u0627 \u0644\u0650\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0622\u0645\u064e\u0646\u064f\u0648\u0627 \u0631\u064e\u0628\u0651\u064e\u0646\u064e\u0627 \u0625\u0650\u0646\u0651\u064e\u0643\u064e \u0631\u064e\u0621\u064f\u0648\u0641\u064c \u0631\u064e\u062d\u0650\u064a\u0645\u064c.<br \/>&#8220;Edhe ata q&euml; vijn&euml; pas tyre( pas sahab&euml;ve) &ndash; thon&euml;:<br \/>&ldquo;O Zoti yn&euml;, falna neve dhe v&euml;llez&euml;rit tan&euml;, t&euml; cil&euml;t kan&euml; besuar para nesh dhe mos lejo q&euml; n&euml; zemrat tona t&euml; ket&euml; asnj&euml; t&euml; keqe ndaj besimtar&euml;ve;<br \/>O Zoti yn&euml;, Ti je, me t&euml; v&euml;rtet&euml;, i mir&euml; dhe m&euml;shirues!&rdquo;<br \/>(El Hash&euml;r: 10).<br \/>Allahu i madh&euml;ruar i lavd&euml;roi ata q&euml; b&euml;jn&euml; dua p&euml;r ata q&euml; kan&euml; besuar dhe kan&euml; vdekur me iman, dhe kjo nj&euml;herit aludon legjimitetin e duas&euml; p&euml;r t&euml; vdekurit e musliman&euml;ve, duaja dhe sadakaja pra i b&ecirc;jn&ecirc; dobi t&euml; vdekur&euml;ve musliman, duke u bazuar n&euml; hadithin dhe ajetin e lart&euml;p&euml;rmendur.<br \/>Themi se:<br \/>Ti q&euml; po don me i k&euml;ndu t&euml; vdekurit hatme dhe i dhuron para atij q&euml; e lexon hatmen p&euml;r t&euml; vdekurin, m&euml; s&euml; miri merri ato para dhe dhuroi sadaka me nijet p&euml;r t&euml; vdekurin, q&euml; t&euml; p&euml;rfitosh ti dhe i vdekuri, e themi nj&euml; gj&euml; t&euml; till&euml; q&euml; t&euml; largohesh nga dyshimi dhe ruana Zot nga r&euml;nia n&euml; bidat.<br \/>\u0648\u0642\u062f \u062b\u0628\u062a \u0641\u064a \u0627\u0644\u0635\u062d\u064a\u062d \u0623\u0646 \u0631\u062c\u0644\u0627 \u062c\u0627\u0621 \u0625\u0644\u0649 \u0627\u0644\u0646\u0628\u064a \u0635\u0644\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0639\u0644\u064a\u0647 \u0648\u0633\u0644\u0645 \u0641\u0642\u0627\u0644: \u064a\u0627\u0631\u0633\u0648\u0644 \u0627\u0644\u0644\u0647\u060c \u0625\u0646 \u0623\u0645\u064a \u0645\u0627\u062a\u062a \u0648\u0644\u0645 \u062a\u0648\u0635\u060c \u0648\u0623\u0638\u0646\u0647\u0627 \u0644\u0648 \u062a\u0643\u0644\u0645\u062a \u0644\u062a\u0635\u062f\u0642\u062a\u060c \u0623\u0641\u0644\u0647\u0627 \u0623\u062c\u0631 \u0625\u0646 \u062a\u0635\u062f\u0642\u062a \u0639\u0646\u0647\u0627 \u061f<br \/>\u0642\u0627\u0644 \u0627\u0644\u0646\u0628\u064a \u0635\u0644\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0639\u0644\u064a\u0647 \u0648\u0633\u0644\u0645: \u0646\u0639\u0645.<br \/>Erdhi nj&euml; njeri tek Pejgamberi alejhi selam dhe i tha:<br \/>O i d&euml;rguar i Allahut, n&euml;na ime ka vdekur dhe nuk ka l&euml;n&euml; ndonj&euml; porosi, mendoj se po t&#8217;i mund&euml;sohej do t&euml; m&euml; porosiste p&euml;r dh&euml;nie sadaka (l&euml;mosh&euml;), a merr&euml; n&euml;na pasi ka vdekur tashm&euml; shp&euml;rblim n&euml;se un dhuroj p&euml;r t&euml; sadaka?<br \/>Pejgamberi alejhi selam i tha:<br \/>Po.&#8221;<br \/>(Buhariu(1388), Muslimi(1003), nga hadithi i Aishes radijAllahu anha).<br \/>I d&euml;rguari Allahu na b&euml;ri me dije se l&euml;mosha i b&euml;n&euml; dobi t&euml; vdekurit, njashtu haxhi, umreja, larja e borxhit, p&euml;r t&euml; gjitha k&euml;to q&euml; u cek&euml;n kan&euml; ardhur hadithe (argumente nga suneti).<br \/>Mir&euml;po, leximi i Kur&#8217;anit p&euml;r t&euml; vdekurit, dhurimi (sevapi) i leximit t&euml; Kur&#8217;anit p&ecirc;r t&euml; vdekurin, hedije (dhurat&euml;) p&euml;r t&euml; vdekurin leximi i Kur&#8217;anit, agj&euml;rimi nafile p&euml;r t&euml; vdekurin, t&euml; gjitha k&euml;to nuk i shkojn&euml; t&euml; vdekurit, sepse nuk kan&euml; baz&euml; (argument) t&euml; sh&euml;ndosh&euml; dhe jan&euml; jo legjitime n&euml; islam.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Burimi:&nbsp;Mexhmu&#8217;u Fetaua ue mekalat muteneuiah:( 9\/136-141).<br \/>Shejh Abdulaziz Ibn Bazi, rahimehullah.<br \/>Nga arabishtja: Suad Shabani<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pyetje:K&euml;rkoj nga ju hoxh&euml; i nderuar t&#8217;ua qart&euml;soni musliman&euml;ve &ccedil;&euml;shtjen e leximit t&euml; Kur&#8217;anit p&euml;r t&euml; vdekurit, lejohet apo jo?Si dhe hadithet q&euml; kan&euml; ardhur n&euml; lidhje me k&euml;t&euml; &ccedil;&ecirc;shtje, cila &euml;sht&euml; dispozita e tyre!?<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"class_list":{"0":"post-788","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-c87-pyetje-dhe-pergjigje"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/788","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=788"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/788\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=788"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=788"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=788"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}