{"id":939,"date":"2015-07-12T14:15:47","date_gmt":"2015-07-12T14:15:47","guid":{"rendered":"http:\/\/shkollaislame.com\/SHKIWP\/index.php\/2015\/07\/12\/lidhja-farefisnore\/"},"modified":"2015-07-12T14:15:47","modified_gmt":"2015-07-12T14:15:47","slug":"lidhja-farefisnore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/shkollaislame.com\/?p=939","title":{"rendered":"LIDHJA FAREFISNORE"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Farefisnia &euml;sht&euml; nj&euml;ri prej veprimeve m&euml; me vler&euml; dhe m&euml; me pozit&euml;, m&euml; i bekuar dhe q&euml; b&euml;n dobi m&euml; shum&euml; n&euml; k&euml;t&euml; bot&euml; dhe n&euml; ahiret.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Farefisi i nj&euml; njeriu n&euml;nkupton t&euml; af&euml;rmit e tij prej gjaku, si babai, n&euml;na, v&euml;llai, motra, djali, vajza dhe &ccedil;do person q&euml; ka lidhje gjaku me ta. Familja e gruas p&euml;r burrin e saj nuk jan&euml; farefis, e as familja e burrit p&euml;r gruan e tij nuk jan&euml; farefis, p&euml;r shkak se mes tyre nuk ka lidhje gjaku, por mes tyre ekziston lidhje krushqie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"> <!--more--> <\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Allahu azze ue xhel thot&euml;: &#8220;Edhe ata q&euml; u b&euml;n&euml; besimtar&euml; m&euml; von&euml;, q&euml; m&euml;rguan dhe luftuan bashk&euml; me ju, jan&euml; v&euml;llez&euml;rit tuaj; ndon&euml;se, sipas Librit t&euml; Allahut besimtar&euml;t q&euml; kan&euml; lidhje farefisnore, jan&euml; m&euml; t&euml; af&euml;rt p&euml;r nj&euml;ri-tjetrin. Me t&euml; v&euml;rtet&euml;, Allahu &euml;sht&euml; i Dijsh&euml;m p&euml;r &ccedil;do gj&euml;.&#8221; Enfal 75.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Allahu azze ue xhel na porosit respektimin e farefisnis&euml;, dhe e b&euml;ri k&euml;t&euml; porosi shum&euml; t&euml; af&euml;rt me porosin&euml; e devotshm&euml;ris&euml;. Allahu azze ue xhel thot&euml;: &#8220;Dhe frik&euml;sojuni Allahut, me emrin e t&euml; Cilit ju k&euml;rkoni t&euml; drejtat e nd&euml;rsjella dhe ruani lidhjet farefisnore. Se v&euml;rtet, Allahu &euml;sht&euml; p&euml;rher&euml; Mbik&euml;qyr&euml;s mbi ju.&#8221; Nisa 1.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ib&euml;n Abasi thot&euml; se komenti i k&euml;tij ajeti &euml;sht&euml;: &#8220;Frik&euml;sojuni Allahut me respektimin e urdhrave t&euml; Tij, dhe largimin prej m&euml;kateve q&euml; i ka ndaluar Ai, mos i shk&euml;putni lidhjet farefisnore, por respektoni, vizitoni dhe silluni mir&euml; me ato.&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Allahu azze ue xhel n&euml; ajetin: &#8220;Jepja t&euml; drejt&euml;n e tij t&euml; af&euml;rmit, edhe t&euml; varfrit, edhe udh&euml;tarit! Kjo &euml;sht&euml; m&euml; e mir&euml; p&euml;r ata q&euml; e duan k&euml;naq&euml;sin&euml; e Allahut. Pik&euml;risht ata do t&euml; jen&euml; t&euml; fituarit&#8221; Rum 38, na b&euml;n t&euml; qart&euml;, se njeriu ndaj farefisnis&euml; ka detyrime q&euml; detyrohet t&#8217;i kryej&euml;, qofshin materiale apo morale.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Respektimi i lidhjes farefisnore ishte prej gj&euml;rave t&euml; para q&euml; thirri Muhamedi, sal-lallahu alejhi ue selem, kur iu shpall profecia. Buhariu dhe Muslimi p&euml;rcjellin n&euml; librat e tyre tregimin e Ebu Sufjanit me Herakliun (mbretin e romak&euml;ve n&euml; at&euml; koh&euml; ), se i pat th&euml;n&euml; Ebu Sufjanit: &#8220;P&euml;r &ccedil;far&euml; ju urdh&euml;ron Muhamedi?&#8221; P&euml;rgjigja e Ebu Sufjanit ishte: &#8220;Ai na urdh&euml;ron q&euml; ta adhurojm&euml; vet&euml;m Allahun dhe mos t&#8217;i b&euml;jm&euml; shok Atij, t&#8217;i l&euml;m&euml; besimet e m&euml;hershme dhe at&euml; q&euml; thon&euml; baballar&euml;t ton&euml;, na urdh&euml;ron n&euml; faljen e namazit, dhe na urdh&euml;ron n&euml; sinqeritet, virtytshm&euml;ri dhe respektimin e farefisnis&euml;.&#8221; (Buhari 7, Muslimi 1773).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Respektimi i lidhjes farefisnore &euml;sht&euml; nj&euml; prej shkaqeve q&euml; ta leht&euml;son furnizimin dhe ta zgjat jet&euml;n n&euml; dynja, kurse n&euml; ahiret &euml;sht&euml; shkak q&euml; t&euml; fut n&euml; Xhenet dhe t&euml; mbron prej zjarrit t&euml; Xhehenemit. Buhariu dhe Muslimi p&euml;rcjellin n&euml; librat e tyre, prej hadithit t&euml; Ebu Ejub Ensarijut, radijallahu anhu, se Muhamedit, sal-lallahu alejhi ue selem, gjat&euml; nj&euml; udh&euml;timi iu paraqit nj&euml; banor i shkret&euml;tir&euml;s dhe e pyeti. &#8220;O i D&euml;rguar i Allahut, m&euml; trego se cilat vepra m&euml; afrojn&euml; Xhenetin e Allahut, dhe cilat vepra m&euml; largojn&euml; prej Xhehenemit t&euml; Allahut?&#8221; &ndash; Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, u ndal, i shikoi shok&euml;t e tij e pastaj tha: &#8220;Vet&euml;m se u mbar&euml;sua, apo vet&euml;m se u udh&euml;zua.&#8221; &ndash; Pastaj tha: &#8220;Si the?&#8221; &ndash; Banori i shkret&euml;tir&euml;s e p&euml;rs&euml;riti edhe nj&euml; her&euml; pyetjen e tij. &ndash; Pastaj Muhamedi, sal-lallahu alejhi ue selem, tha: &#8220;Ta adhurosh Allahun dhe mos t&#8217;i b&euml;sh shok Atij, ta fal&euml;sh namazin dhe ta jap&euml;sh zeqatin, ta respektosh farefisin.&#8221; (Buhari 1397, Muslimi 13). Me nj&euml; transmetim tjet&euml;r: &#8220;N&euml;se do ta praktikoj&euml; at&euml; q&euml; i thash&euml;, do t&euml; hyj&euml; n&euml; Xhenet.&#8221; (Muslimi 13).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N&euml; nj&euml; hadith tjet&euml;r Enes ib&euml;n Maliku, radijallahu anhu, na p&euml;rcjell se Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, ka th&euml;n&euml;: &#8220;Ai njeri q&euml; d&euml;shiron t&rsquo;i shtohet furnizimi dhe t&rsquo;i zgjatet jeta, le t&rsquo;i mbaj&euml; marr&euml;dh&euml;niet farefisnore.&#8221; (Buhariu 2067, Muslimi 2557).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mosrespektimi i farefisit dhe shk&euml;putja prej tyre jan&euml; prej m&euml;kateve t&euml; m&euml;dha, q&euml; Allahu e paralajm&euml;ron dhe i premton vepruesit t&euml; tyre, se do ta nd&euml;shkoj&euml; me d&euml;nime t&euml; ndryshme n&euml; k&euml;t&euml; bot&euml; dhe ahiret. Allahu azze ue xhel thot&euml;: &#8220;Sa p&euml;r ata q&euml; shkelin bes&euml;lidhjen me Allahun, pasi jan&euml; zotuar p&euml;r at&euml;, e q&euml; k&euml;pusin lidhjet (familjare) q&euml; ka urdh&euml;ruar Allahu t&euml; ruhen dhe b&euml;jn&euml; &ccedil;rregullime n&euml; Tok&euml; &#8211; mbi ta r&euml;ndon mallkimi dhe p&euml;rfundimi i keq!&#8221; Rad 25.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Buhariu dhe Muslimi n&euml; librat e tyre na p&euml;rcjellin hadithin e Ebu Hurejr&euml;s, radijallahu anhu, se Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, ka th&euml;n&euml;: &#8220;Pasi Allahu i krijoi t&euml; gjitha krijesat, lidhja farefisnore tha: &#8220;Un&euml; k&euml;rkoj strehim te Ti nga k&euml;putja e lidhjes farefisnore.&#8221; Allahu azze ue xhel tha: &#8220;Po, a nuk d&euml;shiron q&euml; t&euml; mbaj lidhje me at&euml; q&euml; mban lidhje me ty dhe t&rsquo;i nd&euml;rpres me at&euml; q&euml; i nd&euml;rpret me ty?&#8221; Ajo tha: &#8220;Po, si jo o Zoti im.&#8221; Allahu azze ue xhel tha: &#8220;Ajo &euml;sht&euml; p&euml;r ty.&#8221; Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, tha: &#8220;Lexoni n&euml;se d&euml;shironi: &#8220;A pritet prej jush (hipokrit&euml;ve), q&euml; n&euml;se merrni sundimin (ose zmbrapseni prej fes&euml; islame) t&euml; b&euml;ni trazira n&euml; tok&euml; dhe t&euml; nd&euml;rpritni lidhjet e akraball&euml;kut?&rdquo; Muhamed 22. (Buhariu 5987, Muslimi 2554)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Transmeton imam Tirmidhiu n&euml; Sunenin e tij prej hadithit t&euml; Ebu Bekrete, radijallahu anhu, se Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, ka th&euml;n&euml;: &#8220;S&#8217;ka m&euml;kat q&euml; e meriton m&euml; shum&euml; p&euml;rshpejtimin e d&euml;nimit t&euml; Allahut, duke mos e vonuar at&euml; n&euml; ahiret, si&ccedil; &euml;sht&euml; m&euml;kati i b&euml;rjes padrejt&euml;si dhe i shk&euml;putjes s&euml; lidhjes farefisnore.&#8221; (Tirmidhiu 2511).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ai q&euml; i nd&euml;rpret lidhjet familjare kanoset me mos-hyrjen e tij n&euml; Xhenet. Xhubejr ib&euml;n Mutimi, radijallahu anhu, na p&euml;rcjell se Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, ka th&euml;n&euml;: &#8220;Nuk hyn n&euml; Xhenet ai q&euml; i k&euml;put lidhjet farefisnore.&#8221; (Buhariu 5984, Muslimi 2556).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Respektues i lidhjes farefisnore konsiderohet ai person, i cili e respekton dhe e viziton farefisin, edhe kur ata shk&euml;puten prej tij dhe nuk e respektojn&euml;. P&euml;rcillet prej Abdullah ib&euml;n Am&euml;r ib&euml;n Asit, radijallahu anhu, se i D&euml;rguari, sal-lallahu alejhi ue selem, ka th&euml;n&euml;: &#8220;Nuk i mban lidhjet farefisnore ai q&euml; k&euml;mben vizitat, por &euml;sht&euml; ai q&euml; kur e bojkoton farefisnia ai i rivendos lidhjet me ata.&#8221; (Buhariu 5991).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Transmeton imam Muslimi, Allahu e m&euml;shiroft&euml;, n&euml; Sahihun e tij prej Ebu Hurejr&euml;s, radijallahu anhu, se nj&euml; njeri erdhi te Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, dhe i tha atij: &#8220;O i D&euml;rguar i Allahut! Un&euml; kam disa t&euml; af&euml;rm me t&euml; cil&euml;t mbaj lidhje farefisnore, kurse ata nuk i mbajn&euml; me mua, u b&euml;j mir&euml;, kurse at&euml; m&euml; b&euml;jn&euml; keq dhe sillem but&euml; me ta, kurse ata sillen me arroganc&euml; ndaj meje. Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, tha: &#8220;N&euml;se v&euml;rtet &euml;sht&euml; ashtu si thua ti, at&euml;her&euml; &euml;sht&euml; nj&euml;soj sikur t&rsquo;i ushqesh ata me hi t&euml; nxeht&euml;, dhe vazhdimisht do t&euml; jet&euml; me ty nj&euml; ndihm&euml;s i Allahut kund&euml;r tyre, p&euml;rderisa je n&euml; k&euml;t&euml; gjendje.&#8221; (Muslimi 2558).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Komentuesit e k&euml;tij hadithi thon&euml;: &#8220;Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, tregon d&euml;nimin e tyre se sa &euml;sht&euml; i dhimbsh&euml;m, dhe i p&euml;rngjan&euml; me vuajtjet e ngr&euml;n&euml;sit t&euml; hirit t&euml; nxeht&euml;. Kjo e t&euml;ra vjen si rezultat i shk&euml;putjes s&euml; lidhjes familjare dhe arroganca e tyre ndaj atij q&euml; i viziton.&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Respektimi i lidhjes farefisnore arrihet me veprimin e mir&euml;sis&euml; ndaj tyre, edhe kjo me at&euml; &ccedil;ka mundet njeriu. Ebu Xhemreh, Allahu e m&euml;shiroft&euml;, thot&euml;: &#8220;Farefisnia respektohet me pasuri, me ndihm&euml; kur kan&euml; nevoj&euml;, me buz&euml;qeshje, me lutje p&euml;r ta etj.&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Imam Kurtubiu, Allahu e m&euml;shiroft&euml;, thot&euml;: &#8220;Detyrohet respektimi i lidhjes farefisnore me dashuri, me k&euml;shilla mes veti, me drejt&euml;si, me dh&euml;nien e t&euml; drejtave detyruese dhe ato t&euml; p&euml;lqyera, pastaj me shpenzime p&euml;r t&euml; af&euml;rmin, dhe me mos p&euml;rgojimin e t&euml; metave t&euml; tyre etj&rdquo;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kuptimi i p&euml;rgjithsh&euml;m i lidhjes farefisnore &euml;sht&euml; respektimi i tyre sa mundet n&euml; t&euml; mir&euml;, dhe largimin e sherrit prej tyre me sa ke mund&euml;si. Pra, &ccedil;do send varet prej mund&euml;sis&euml; dhe prej fuqis&euml; s&euml; njeriut, pastaj prej gjendjes dhe prej pozit&euml;s s&euml; tij, dhe prej marr&euml;dh&euml;nieve familjare dhe prej asaj, se sa i leht&euml;sohet atij kjo gj&euml;. Allahu azze ue xhel thot&euml;: &#8220;Allahu nuk e ngarkon ask&euml;nd p&euml;rtej fuqis&euml; q&euml; ka.&#8221; Bekare 286.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Imam Neveviu, Allahu e m&euml;shiroft&euml;, thot&euml;: &#8220;P&euml;lqehet t&#8217;i jepet p&euml;rpar&euml;si n&euml;n&euml;s n&euml; d&euml;gjueshm&euml;ri dhe mir&euml;si, e pastaj bab&euml;s, pastaj f&euml;mij&euml;ve, pastaj gjyshave dhe gjysheve, pastaj v&euml;llez&euml;rve dhe motrave, pastaj t&euml; gjith&euml; mahremeve prej familjes, si xhaxhallar&euml;ve, dajallar&euml;ve, hallave, tezeve etj. Pra, i jepet p&euml;rpar&euml;si m&euml; t&euml; af&euml;rmit, e pastaj tjetrit m&euml; t&euml; af&euml;rt dhe k&euml;shtu me radh&euml;.&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hakimi n&euml; Mustredekun e tij na transmeton hadithin e Ebu Remtheh, radijallahu anhu, i cili thot&euml; se e ka d&euml;gjuar Pejgamberin, sal-lallahu alejhi ue selem, duke th&euml;n&euml;: &#8220;N&euml;na jote, pastaj babai yt, pastaj motra dhe v&euml;llai, pastaj t&euml; tjer&euml;t me radh&euml; me nivel m&euml; t&euml; af&euml;rt.&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dh&euml;nia e l&euml;mosh&euml;s n&euml; farefis e dyfishon shp&euml;rblimin e dh&euml;n&euml;sit t&euml; saj. Na p&euml;rcjell Tirmidhiu prej Sulejman ib&euml;n Amirit, radijallahu anhu, se Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ue selem, ka th&euml;n&euml;: &#8220;L&euml;mosha p&euml;r fukaran&euml; &euml;sht&euml; vet&euml;m l&euml;mosh&euml;, nd&euml;rsa p&euml;r farefisin l&euml;mosh&euml; dhe lidhje farefisnore.&#8221; (Tirmidhiu 658).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Transmeton Buhariu dhe Muslimi prej hadithit t&euml; Mejmune bint Harith, radijallahu anha, e cila liroi nj&euml; rob&euml;resh&euml;, duke mos u konsultuar me Pejgamberin, sal-lallahu alejhi ue selem, dhe m&euml; von&euml; i tha Pejgamberit, sal-lallahu alejhi ue selem: &#8220;O i D&euml;rguar i Allahut, a v&euml;rejte se e lirova rob&euml;resh&euml;n time? Tha: &#8220;A e b&euml;re?&#8221; &#8211; Ajo tha: &#8220;Po.&#8221; &#8211; At&euml;her&euml; i D&euml;rguari i Allahut, sal-lallahu alejhi ue selem, i tha: &#8220;Po t&#8217;ia kishe dhuruar tezeve t&euml; tua, do t&euml; kishe m&euml; shum&euml; shp&euml;rblime&#8221;. (Buhari 2592, Muslimi 999).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nga arabishtja: Irfan JAHIU<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Farefisnia &euml;sht&euml; nj&euml;ri prej veprimeve m&euml; me vler&euml; dhe m&euml; me pozit&euml;, m&euml; i bekuar dhe q&euml; b&euml;n dobi m&euml; shum&euml; n&euml; k&euml;t&euml; bot&euml; dhe n&euml; ahiret. Farefisi i nj&euml; njeriu n&euml;nkupton t&euml; af&euml;rmit e tij prej gjaku, si babai, n&euml;na, v&euml;llai, motra, djali, vajza dhe &ccedil;do person q&euml; ka lidhje gjaku me ta. Familja [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[],"class_list":{"0":"post-939","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-c94-gruaja-dhe-familja"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/939","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=939"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/939\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=939"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=939"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/shkollaislame.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=939"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}