- Qëndrueshmëria dhe përforcimi i Islamit do të jetë në Sham
Halid ibn Madani (Allahu e mëshiroftë!) përcjell se sahabët e kishin pyetur Pejgamberin ﷺ: “O i Dërguari i Allahut, na trego për veten?”
Pejgamberi ﷺ tha: “Jam lutja e babait tim, Ibrahimit, dhe përgëzimi i Isait. Nëna ime, kur ishte shtatzënë në mua, pa në ëndërr sikur prej saj doli dritë që i ndriçoi pallatet e Busrasë në tokën e Shamit.”[1]
Ibn Kethiri (Allahu e mëshiroftë!) tha: “Ishte ëndërr që e pa gjatë kohës kur ishte shtatzënë në Pejgamberin ﷺ. Pastaj u tregoi njerëzve për ëndrrën dhe lajmi u përhap e u bë i njohur. Kjo ishte parapërgatitje për atë që do të vinte më vonë.
Shfaqja e dritës veç në Sham është tregues i përqendrimit dhe përforcimit të fesë së tij në tokat e Shamit. Mu për këtë, para se të ndodhë Kiameti, Shami do të jetë kështjella e Islamit dhe myslimanëve. Dhe po në Damask të Shamit do të zbresë Isai, i biri i Merjemes.”[2]
Ibn Rexhebi (Allahu e mëshiroftë!) tha: “Sa i përket dritës që doli me lindjen e tij e i ndriçoi pallatet e Busrasë është tregues që e veçon Shamin me dritën e profecisë së tij dhe që aty do të jetë vendbanimi i pushtetit të tij. Kabi tregon se në librat e mëhershëm (d.m.th. Teurat dhe Ungjill) shkruan: Muhamedi është i Dërguari i Allahut, lindja e tij do të jetë në Mekë, emigrimi tij do të jetë për në Medinë dhe pushteti i tij do të jetë në Sham. Në Mekë nisi profecia e Muhamedit ﷺ dhe deri në Sham përfundojnë kufijtë e pushtetit të tij. Kjo ishte arsyeja që natën e Israsë udhëtoi për në Bejtul Makdis të Shamit, ashtu si më herët emigroi Ibrahimi n prej vendlindjes së tij për në Sham.
Disa prej selefit (gjeneratave të para) thanë: “Çdo pejgamber që Allahu e dërgoi ishte prej Shamit. E, nëse nuk ishte prej Shamit, ai më vonë do të emigronte prej vendlindjes së tij për në Sham. Dija dhe imani, para se të ndodhë Kiameti, do të përqendrohen në Sham. Në këtë mënyrë drita e profecisë do të jetë më e shfaqur në Sham se në gjithë tokat e tjera të myslimanëve.”[3]
- Pala e ndihmuar, e cila e bart të vërtetën, e mbron atë dhe lufton për të gjendet në tokat e Shamit
Pejgamberi ﷺ ka thënë: “Një grup njerëzish nga umeti im do të vazhdojnë të ndihmuar, të cilëve nuk do të mund t’u bëjnë dëm as tradhtarët, derisa të ndodhë Kiameti.”[4]
Xhabir ibn Abdullahu (Allahu qoftë i kënaqur me të!) përcjell se Pejgamberi ﷺ ka thënë: “Një grup njerëzish nga umeti im do të vazhdojnë të luftojnë për të vërtetën, triumfues deri në Ditën e Kiametit.”[5]
Muaviu ibn Ebu Sufjani (Allahu qoftë i kënaqur me të!) përcjell se e ka dëgjuar Pejgamberin ﷺ të thotë: “Një grup njerëzish nga umeti im do të vazhdojnë të qëndrojnë të fortë në fenë e Allahut. Nuk do të mund t’u bëjnë dëm as tradhtarët, as kundërshtarët, derisa të vijë caktimi i Allahut. Të tillët do të jenë në atë rrugë.”
Malik ibn Juhamiri ka thënë: “Muadhi transmeton (nga Pejgamberi ﷺ): “Ata gjenden në Sham.”
Muaviu ka thënë: “Po ashtu Maliku pohon se e ka dëgjuar Muadhin të thotë: “Ata gjenden në Sham.”[6]
Imran ibn Husejni (Allahu qoftë i kënaqur me të!) përcjell se Pejgamberi ﷺ ka thënë: “Një grup njerëzish nga umeti im do të vazhdojnë të luftojnë për të vërtetën, triumfues ndaj atyre që i kundërshtojnë, derisa i fundit prej tyre do ta luftojë Dexhallin.”[7]
Imam Taberiu (Allahu e mëshiroftë!) shënon po të njëjtin transmetim të hadithit me shtojcën: “Mutarifi thoshte se ky grup njerëzish janë banorët e Shamit.”[8]
Në një transmetim tjetër përmend se ata konsideronin se ky grup janë prej banorëve të Shamit.
Ebu Abdullah Shami (Allahu e mëshiroftë!) përcjell se e ka dëgjuar Muaviun (Allahu qoftë i kënaqur me të!) gjatë ligjërimit të thotë: “O ju banorët e Shamit! Më ka treguar ensariu, Zejd ibn Erkami (Allahu qoftë i kënaqur me të!), se Pejgamberi ﷺ ka thënë: “Një grup njerëzish nga umeti im do të vazhdojnë të luftojnë për të vërtetën”, e unë shpresoj se ata të jenë banorët e Shamit.”[9]
Sad ibn Ebu Vekasi (Allahu qoftë i kënaqur me të!) transmeton se Pejgamberi ﷺ ka thënë: “Banorët e viseve perëndimore arabe do të vazhdojnë të triumfojnë në të vërtetën derisa të ndodhë Kiameti.”[10]
Ibn Tejmija (Allahu e mëshiroftë!) thotë: “Imam Ahmedi (Allahu e mëshiroftë!) thoshte se banorët e viseve perëndimore arabe janë banorët e Shamit.
Argumentimi i tij është i saktë nga dy këndvështrime:
Këndvështrimi i parë: hadithet e tjera që e trajtojnë këtë tematikë qartësojnë se ata janë banorët e Shamit.
Këndvështrimi dytë: në gjuhën e Pejgamberit ﷺ dhe banorëve të Medinës me “banorët e viseve perëndimore arabe” kishin për qëllim banorët e Shamit dhe gjithë të tjerët që jetojnë në anën perëndimore të Medinës. Ashtu si për “banorët e lindjes”, që kanë për qëllim banorët e rajonit të Nexhdit dhe Irakut.
Çështja e të qenit në perëndim dhe lindje është prej relativitetit, sepse çdo vend kufizohet me vendin tjetër në anën perëndimore të tij e që për vendin tjetër i bie të jetë ana lindore, e ana lindore e tij për vendin tjetër i bie të jetë ana perëndimore.
Qyteti i Medinës është që e përcakton anën perëndimore dhe lindore në fjalët e Pejgamberit ﷺ në këtë hadith.”[11]
Po ashtu Ibn Tejmija ka thënë: “Ai që mediton gjendjen e botës në këtë kohë e kupton se banorët e Shamit janë pala më e kapur për fenë islame me dijen, me veprat, me luftën në rrugë të Allahut në lindje e perëndim të tokës. Ata janë që i luftojnë armiqtë e mëdhenj prej idhujtarëve dhe ithtarëve të Librit. Ata u dalin ballë armiqësisë së idhujtarëve prej mongolëve, hipokritëve të brendshëm prej rafidinjve e të tjerëve si ismailinjve dhe të ngjashmëve me ta prej keramitëve. Kjo dihet nga e kaluara dhe e tashmja.
Krenaria që e kanë myslimanët në lindje e perëndim është shkaku i krenarisë së banorëve të Shamit. Prandaj, kur u mposhtën banorët e Shamit në vitin 699 hixhrij, myslimanët e tjerë në lindje e perëndim i përfshiu poshtërimi dhe fatkeqësitë, të cilat i di vetëm Allahu.”[12]
Këto tekste të sakta profetike nxjerrin në pah disa përshkrime për banorët e Shamit: luftëtarët në rrugë të Allahut, të cilët vazhdojnë të luftojnë për të vërtetën, janë të përkrahur prej Allahut, vazhdojnë të qëndrojnë të fortë në fenë e Allahut, nuk do të mund t’u bëjnë dëm as tradhtarët, as kundërshtarët dhe derisa të vijë caktimi i Allahut ata do të vazhdojnë të jenë të tillë.
Hadithi: “Një grup njerëzish nga umeti im do të vazhdojnë të luftojnë për të vërtetën…” është hadith mutevatir[13], ashtu siç pohojnë Ibn Tejmija, Sujutiu, Ketani, Albani e të tjerët.
Fjalët në hadith: “Nuk do të mund t’u bëjnë dëm as tradhtarët, as kundërshtarët…”; nënkuptojnë se nuk mund t’u bëjnë dëm në fenë e tyre. Sado që mundohen t’i dëmtojnë e t’i kundërshtojnë, ata mbeten të përqendruar në fenë e Allahut dhe me bindje të plotë për premtimin e Allahut.
Ndërkaq, arritja e dëmit dhe lëndimeve në trup, pasuri ose familje nuk përfshihet në kuptimin e hadithit, sepse në parim ato u vijnë atyre pa u përbuzur nga të tjerët. Ato bëjnë pjesë në fatkeqësitë e dynjasë, të cilat njerëzit i godasin në përgjithësi, veçanërisht ata që luftojnë në rrugën e Allahut.
Prandaj tha: “Nuk do të mund t’u bëjnë dëm… ” dhe nuk tha “nuk i lëndojnë”, sepse lëndimi mund të vijë, por jo edhe të dëmtojë. Ka dallim mes dëmit dhe lëndimit, ashtu siç thotë Allahu: “Ata, përveç lëndimit, nuk mund t’ju dëmtojnë ju.” (Ali Imran, 111)[14]
Shumica e haditheve që kanë ardhur për grupin e shpëtuar e përmendin luftën në rrugën e Allahut dhe shumë prej tyre e përcaktojnë tokën e Shamit. Kjo tregon se vazhdueshmëria e Islamit dhe myslimanëve janë të lidhura ngushtë me luftën në rrugën e Allahut dhe luftimin e armiqve të Allahut. Kështu do të jetë deri në Ditën e Kiametit. Hisen më të madhe dhe më të plotë të saj do ta kenë banorët e Shamit, veçmas në kohën para Kiametit.
S’ka ndonjë kundërshti mes dy komentimeve për grupin e shpëtuar se ata janë luftëtarët në rrugën e Allahut ose ata janë dijetarët, sepse realisht këto dy grupe janë që e ngrenë të vërtetën dhe e mposhtin të kotën. Me luftën në rrugën e Allahut ngrihet fjala e teuhidit (njësimit të Allahut) e poshtërohet shirku (idhujtaria) dhe, në anën tjetër, me dituri lartësohet rruga e ehlu sunetit e mposhtet rruga e ithtarëve të risive.
Në umet ende ka pjesëmarrës prej këtyre dy grupeve që e ndihmojnë dhe e përkrahin fenë e Allahut. Lufta në rrugën e Allahut është dyllojëshe: me dije dhe me fuqi.
Ibn Rexhebi (Allahu e mëshiroftë!) thotë: “Ka prej dijetarëve si: Ibn Mubareku, Jezid ibn Haruni, Ahmed ibn Hanbeli, Ali ibn Medini, Buhariu etj., që thonë se grupi i shpëtuar janë dijetarët e hadithit. Mundet, pse jo, ashtu siç përmendëm më lart, sepse në Sham, para se të ndodhë Kiameti, do të përqendrohet imani dhe pushteti i Islamit. Shami është pjesa kryesore e vendbanimit të besimtarëve e patjetër aty do të ketë dijetarë dhe dituri. Nëpërmjet tyre arrihet udhëheqësia në fe dhe dynja. Dijetarët e Sunetit në Sham janë grupi i shpëtuar që luftojnë për të vërtetën dhe të cilëve nuk do të mund t’u bëjnë dëm as tradhtarët.”[15]
Ibn Tejmija (Allahu e mëshiroftë!) thotë: “Pejgamberi ﷺ i veçoi banorët e Shamit me faktin se ata do të jenë të kapur fort për urdhrat e Allahut në çdo kohë deri në Ditën e Kiametit dhe që në mesin e tyre do të jetë grupi i shpëtuar deri në Kiamet.
Kjo tregon se një çështje përherë do të jetë me ta, pavarësisht fuqisë dhe numrit të madh të njerëzve. Përshkrimi i tillë vlen vetëm për banorët e Shamit dhe jo për vendet e tjera të tokave islame. Rajoni i Hixhazit (Meka dhe Medina), që llogaritet themeli i imanit, aty në kohën e fundit para Kiametit do të pakësohen dija, imani, fitoret dhe lufta në rrugën e Allahut. E njëjta vlen për Jemenin, Irakun dhe tokat e lindjes.
Ndërkaq, në Sham do të vazhdojnë të qëndrojnë dija, imani dhe ata që luftojnë të përkrahur në çdo kohë.”[16]
- Shami është toka e fortifikuar dhe kalaja e luftës në rrugën e Allahut përgjatë historisë
Për këtë shkak besimtarët kujdeseshin të bënin rojë në kufijtë e Shamit.
Ibn Tejmija (Allahu e mëshiroftë!) thotë: “Besimtarët e devotshëm bënin rojë në kufijtë e tokave të Shamit. Në mesin e tyre ishin dijetarët Evzaiu, Ebu Is’hak Fezari, Muhlid ibn Husejni, Ibrahim ibn Ed’hemi, Abdullah ibn Mubareku, Jusuf ibn Esbati, e shumë tjerë.
Kishte prej tyre që vinin prej Horasanit, Irakut dhe vendeve të tjera për të qëndruar rojë në kufijtë e Shamit, sepse banorët e Shamit ishin të zënë me luftëra me të krishterët prej ithtarëve të Librit.
Bregdetet e Shamit ishin kufijtë e Islamit deri në vitin 124 hixhri.
Gjatë vitit 124 hixhri kalifati filloi të kishte çrregullime, saqë rafidinjtë (shiitë), hipokritët dhe të tjerët filluan të krijonin shtete dhe mbretëri në tokat e Egjiptit, Marokut (të vjetër), në tokat e lindjes dhe në tokat e Shamit. Nuk kaloi shumë kohë e u mposhtën prej armiqve duke ua marrë atë që e morën më herët prej bregdeteve e tokave të Shamit dhe vendeve të tjera. Me të vërtetë ata janë popull i dështuar, nuk kanë argument as nga feja e as nga logjika e shëndoshë.
Kështu, të krishterët arritën të merrnin shumicën e bregdeteve të Shamit, madje shumicën e tokave të Shamit duke i mposhtur rafidinjtë, hipokritët dhe të tjerët. I morën prej tyre tokat që më herët ua morën myslimanëve, derisa deshi Allahu dhe e lehtësoi ardhjen në pushtet të sundimtarëve sunitë si: Nurudin Zenkiut dhe Salahudin Ejubit e të tjerëve, të cilët e çliruan prej të krishterëve pjesën më të madhe të Shamit.
Mbetën veç disa prej rafidinjve dhe hipokritëve në malin e Libanit dhe disa vende të tjera. Madje, kishte raste kur të krishterët i mposhtnin derisa shndërroheshin në bujq që punonin për të krishterët.”[17]
Shami përgjatë historisë së tij në të kaluarën ishte dëshmitar i shumë betejave të rëndësishme, ku në to valoi flamuri i Islamit dhe u mposhtën armiqtë, si: Beteja e Jermukut, Ajnu Xhalutit e Hitinit. Këto beteja ishin dalluese dhe ndarëse në historinë e myslimanëve.
Në Betejën e Jermukut përfundoi shteti Bizantin.
Në Hitin u shpartalluan ushtritë e krishtera dhe u çlirua Bejtul Makdisi (Kudsi).
Në Ajnu Xhalut përfunduan sulmet e tatarëve ndaj tokave të myslimanëve. Më vonë tatarët u bënë myslimanë dhe fuqi ushtarake myslimane, pasi ishin të pafe, e ngritën flamurin e Islamit dhe flamurin e Sunetit.
- Shami është toka ku hipokritët e vendit e kanë të pamundur t’i mposhtin besimtarët e vendit
Sahabiu Hurejm ibn Fatik el Esedi[18] (Allahu qoftë i kënaqur me të!) thotë: “Banorët e Shamit janë kamxhiku i Allahut në tokë: nëpërmjet tyre ndëshkon kë të dojë dhe si të dojë. Hipokritët e vendit e kanë të pamundur t’i mposhtin besimtarët e vendit dhe ata vdesin me dëshpërim, të xhindosur ose me pikëllim.”[19]
Ibn Tejmija (Allahu e mëshiroftë!) thotë: “Me këtë argument faktova para disa dijetarëve dhe gjykatësve gjatë fitneve (trazirave), kur ca gjynahqarë e ithtarë të bidateve, të cilët përshkruheshin me cilësi të hipokritëve, dolën kundër nesh dhe mundoheshin të na frikësonin, e unë i lajmërova se hipokritët nuk mund t’i mposhtin besimtarët tanë.
E vërteta e plotë e këtij teksti qartazi u shfaq gjatë luftës me tatarët, kur Allahu e nxori në pah vërtetësinë e premtimit tonë që ua dhamë njerëzve dhe bereqetin e urdhrave tanë, sipas të cilëve i urdhëruam njerëzit. Vërtet ishte një çlirim shumë i madh për myslimanët, sepse nuk kishin parë çlirim të ngjashëm qëkurse doli në skenë mbretëria e tatarëve, të cilët i përbuzën dhe i poshtëruan myslimanët. Tatarët asnjëherë nuk ishin mposhtur siç u mposhtën në hyrje të Damaskut në Betejën e Madhe. Allahu në këtë betejë na begatoi me shumë mirësi të Tij, të cilat nuk mund t’i përshkruajmë e as t’i përthekojmë.”[20]
- Shami është pjesa më e mirë (epiqendra) e vendbanimeve të besimtarëve
Seleme ibn Nufejl el Kindi tregon: “Isha në një ndejë me Pejgamberin ﷺ, ndërkohë një burrë e pyeti: “O i Dërguari i Allahut! Njerëzit po e lënë armatimin dhe prej kafshëve të tyre po i shkarkojnë mjetet e luftës. Po thonë se s’ka më luftë, se ka përfunduar luftimi.”
Pejgamberi ﷺ u kthye me fytyrë dhe tha: “Nuk e thonë të vërtetën! Tani, tani ka ardhur lufta. Një grup njerëzish nga umeti im do të vazhdojnë të luftojnë për të vërtetën. Allahu i bën zemrat e njerëzve të anojnë nga ata (e t’i ndihmojnë në luftë) dhe i furnizon shkaku i tyre (për shkak të ndihmës që ia ofrojnë këtij grupi) derisa të ndodhë Kiameti dhe derisa të vijë premtimi i Allahut. Kafsha e përgatitur për luftë, e mira dhe shpërblimi janë të lidhura për të deri në Ditën e Kiametit (kur përfundon lufta)… Pjesa më e mirë e vendbanimeve të besimtarëve është Shami.”[21]
Ibn Ethiri (Allahu e mëshiroftë!) thotë: “Kuptimi i fjalëve “pjesa më e mirë” nënkupton bazën dhe vendndodhjen. Sikur deshi të tregonte se në kohën e fitneve (trazirave) Shami atëkohë për myslimanët është shpëtim, sepse do të jetë vend i sigurt dhe larg fitneve.”[22]
Fjalët: “ukru” dhe “akar”, përmendur në hadith, nënkuptojnë pjesën më të mirë të çdo gjëje dhe mesin e saj.[23]
Kur thuhet: “Ukru dar”, nënkupton themelin ose mesin a pjesën më të mirë të shtëpisë.[24]
Muhamed el Munexhidi
Nga arabishtja: Irfan JAHIU
(Pjesë nga libri: LUM PËR SHAMIN! – i përkthyer në gjuhën shqipe)
[1] “Mustedrek”, Hakimi (2/656) dhe tha: “Halid ibn Madani është prej tabiinëve të dalluar. E shoqëroi Muadh ibn Xhebelin dhe sahabë të tjerë pas tij. E, kur ai ua atribuon hadithin sahabëve, atëherë është hadith me zinxhir të saktë, por që nuk e kanë vlerësuar Buhariu dhe Muslimi”. Ibn Kethiri tha se hadithi zinxhirin e ka të mirë. Albani po ashtu e tha të njëjtën në “Es Sahiha” (1545).
[2] “Tefsir Ibn Kethir” (1/444).
[3] “Letaif el Mearif” (f. 88).
[4] Tirmidhiu (2192), Albani e saktësoi në “Sahih Tirmidhij”.
[5] Muslimi (156).
[6] Buhariu (3641), Muslimi (1037).
[7] Ebu Davudi (2434), Ahmedi (9419).
[8] “Tehdhib” (933).
[9] Ahmedi (18804).
[10] Muslimi (1925).
[11] “Mexhmua el Fetava” (27/507), (4/446).
[12] “Mexhmua el Fetava” (27/532).
[13] Hadithi Mutevatir është ai i cili përcillet nga një grup i konsiderueshëm transmetuesish, të cilët zakonisht është absurde të bashkohen në gënjeshtër dhe të cilin e adresojnë në diçka materiale. (sh.p.)
[14] “Mexhmua Fetava Ibn Uthejmin” (7/691).
[15] “Mexhmua Resail Ibn Rexheb” (3/211).
[16] “Mexhmua el Fetava” (4/449).
[17] “Mexhmua el Fetava” (27/52-55).
[18] Kishte prezantuar në Betejën e Hudejbijes (sh.a.)
[19] Ahmedi (15635), nuk është hadith, por fjalë e sahabiut, ashtu si dijetari Albani e vlerësoi në “Silsiletu ed Daife” (1/69), ku e saktësoi si fjalë të sahabiut Hurejm ibn Fatiku (Allahu qoftë i kënaqur me të”), e jo hadith.
[20] “Mexhmua el Fetava” (27/510).
[21] Nesaiu (3561) Albani thotë se zinxhiri i hadithit është sipas kushtit të imam Muslimit.
[22] “Nihaje” (3/529).
[23] “Fejdul Kadir” (4/421).
[24] “Lisanul Arab” (4/591).
